Breizh

Eus Wikipedia
(Adkaset eus Breizhat)
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Armoiries Bretagne - Arms of Brittany.svg
Breizh
Flag of Brittany.svg
Bretagne historique.png
Ger-stur
Kentoc’h mervel eget bezañ saotret

Kan broadel
Bro gozh ma zadoù


Melestradur
Kêr-benn Naoned (istorel)
Roazhon (melstradurel)
Departamantoù Aodoù-an-Arvor (22)
Il-ha-Gwilen (35)
Liger-Atlantel (44, istorel)
Mor-Bihan (56)
Penn-ar-Bed (29)
Arondisamant 15
Kantonioù 201
Kumunioù 1 268
Prezidant Loïg Chesnais-Girard
Douaroniezh
Gorread 34 023 km² (istorel)
27 208 km²(melestradurel)
Poblañs (2016) 4 687 381 (istorel)
3 306 529 (melestradurel)
Stankted 138 (istorel)
122 (melestradurel)
Breizh hag ar broioù amezek dezhi
Bro-C'hall e 1732
« Breizh, proviñs brudet da vout estren »
« Breizh »
Jean Brunet, 1908
Mirdi an Arzoù-kaer, Kemper

Breizh zo ur vro geltiek e kornôg Europa. Ur vroad eo ivez abaoe an IXvet kantved, pa oa unanet gant Nevenoe, he roue kentañ. Bretoned a vez graet eus he fobl.

Dizalc'h eo bet Stad Breizh betek ar XVIvet kantved a-raok bezañ enframmet e rouantelezh Bro-C'hall da-heul koll arme Breizh a-enep an arme c'hall en emgann Sant-Albin-an-Hiliber e 1488. Emren eo chomet Breizh betek dibenn an XVIIIvet kantved a-raok bezañ dispennet ha divodet gant an Dispac'h gall a grouas an departamantoù.

Abaoe krouidigezh ar rannvroioù e Frañs en eil hanterenn an XXvet kantved ez eus bet savet en-dro ur gwirvoud melestradurel da Vreizh, evit an daou drederenn eus he foblañs.

Ul ledenez vras eo Breizh, lec'hiet e kornôg Europa, etre Bro-C'hall hag an inizi breizhveuriat. War un tiriad strategel emañ, etre Mor Breizh hag ar Meurvor Atlantel, adal da gevandir Amerika. Un hin veurvorel he deus, neuze e vez dous ha gleb he goañvioù ha fresk he hañvioù daoust da vezañ tommoc'h gant tommadur an hin en XXIvet kantved.

Div rannvro[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Evit ar poent eo rannet Breizh etre div rannvro velestradurel :

Naoned eo kêr-benn velestradurel ar rannvro – kêr-benn Breizh eo bet keit ha ma oa dizalc'h Breizh diouzh Bro-C'hall.

Unvan eo Breizh evit a sell ouzh ar justis, pa dalvez lez-c'halv Roazhon evit Breizh en he fezh.

Daoust d'ar frankiz kollet ha d'ar frammoù melestradurel a zisrann ar Vretoned e kendalc'h Breizh da vevañ evel un unanenn vroadel. Ar merkoù anatañ eus kement-se eo he sevenadur dibar (sonerezh, kan, lennegezh, keginerezh, dañsoù, c'hoariva, gizioù emwiskañ hag all), he yezhoù (ar brezhoneg hag ar gallaoueg), hec'h armerzh (gant luskadoù evel Produet e Breizh), labour an Emsav (politikel, sevenadurel, yezhel, armerzhel) abaoe daou gantved, al liammoù etrebroadel niverus a vez maget gant pobloù all, ha youl ar Vretoned da vevañ en ur vro unanet en-dro.

Istor[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Pennad pennañ : Istor Breizh

Bet eo bet Breizh unan eus ar riezoù koshañ en Europa da vare diskar an Impalaeriezh roman, met kavet ez eus bet roudoù niverus eus obererezhioù mab-den e takadoù tost d'an aodoù ha war an inizi peurvuiañ. Roudoù un tantad ken kozh ha 500 000 a vloavezhioù zo bet kavet e Ploeneg, ar re goshañ kavet en Europa. En enez Eusa ez eus bet meur a vonedonea gant annezidi a bep seurt abaoe hoalad an Neolitik. Etre 4 000 ha 1 200 kent J.K. e savas tud ne anavezer kalz a draoù diwar o fenn meur a savadur mein : peulvanoù, mein sonn, taolioù-maen hag alezioù toet. Sevenadur ar meurvein en em astennas war Europa a-bezh, met e Breizh e tizhas un diorren bras, seul vui m'eo roc'hellek-kenañ an douar.

Douaroniezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Div bastell-vro vras zo e Breizh : Gorre-Breizh (Breizh-Uhel) ha Goueled-Breizh (Breizh-Izel).

Poblañs[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Hervez an niveridigezh ofisiel diwezhañ e oa 4 687 381 a dud o chom e Breizh e 2016 (3 306 529 e Rannvro Breizh hag 1 380 852 Liger-Atlantel)[1], ar pezh a Breizh etre Zeland-Nevez (4 961 460 e 2018) ha Palestina (4 550 368 e 2014).

Kêrioù Breizh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kêrioù Breizh hervez o foblañs (2016), diazezet war ar gumun
  1. Naoned: 306 694 a dud
  2. Roazhon: 222 104
  3. Brest: 142 629
  4. Sant-Nazer: 72 295
  5. Kemper: 66 743
  6. An Oriant: 58 789
  7. Gwened: 55 573
  8. Sant-Maloù: 47 528
  9. Sant-Ervlan : 47 502
  10. Sant-Brieg: 47 058
  1. Felger: 21 028
  2. Lannuon: 20 811
  3. Konk-Kerne: 19 898
  4. Henbont: 15 992
  5. Montroulez: 15 446
  6. Dinan: 14 861
  7. An Alre: 14 100
  8. Dinarzh: 10 711
  9. Redon: 9 820
  10. Penmarc'h: 5 462

Yezhoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Rannvro Breizh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Lod eus Breizh zo e rannvro Breizh. Implijout a ra ar rannvro-se an anv "Breizh" eta, met n'eo ket Breizh a-bezh.

Rannvro Broioù al Liger[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Al lodenn all eus Breizh zo lec'hiet e rannvro Broioù-al-Liger (departamant al Liger-Atlantel).

Pennadoù kar[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Liammoù diavaez[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Notennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  1. Sifroù bet embannet e 2018 gant an INSEE




Flag of Brittany.svg Porched Breizh – Adkavit pennadoù ha rummadoù Wikipedia a denn da Vreizh.