Gwin
Un danvez pennad eo ar pennad-mañ ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ.
Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.
| Iskevrennad eus | fermented alcoholic beverage, alcoholic fruit beverage  |
|---|---|
| Implij | cooking alcohol, evaj |
| Liv | ruz, roz, gwenn, orañjez |
| Danvez implijet | rezin, goell |
| Produced by | yeast in winemaking, fermentation |
| Natural product of taxon | Vitis vinifera subsp. vinifera |
| ID en Thesaurus NCI | C66822 |
| Arouezenn Unicode | 🍷 |
| Earliest date | 54vet kantved kt JK |
Ar gwin zo un died alkoolek fardet diwar goadur ar rezin, a zo frouezh ar gwini (Vitis vinifera an aliesañ, ha Vitis spp. ivez).
En Europa e vez termenet ar gwin hervez al lezennoù gant an termenadur-mañ :
« kenderc'h tennet diwar goadur alkoolek, a-grenn pe darnel, rezin fresk, pilet pe get, pe fro »[1].
Studi ar gwin eo ar winoniezh.
Istor ar gwin
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]Gallout a ra adsevel orin ar gwin gant keñveriadurioù henoniel ha genetikel d'ar C'haokaz hag an harz norzh ar Reter-Nesañ, a vez o startaat gant an dizoloadennoù kozhañ tarbodoù eus 6000 kt JK e Jorjia ha 5000 kt JK en Iran. En em skignet e oa da C'hres adal 4500 kt JK (ma oa adkavet ar c'hozañ rezin brevet ar bed) hag Armenia (ma voe adkavet ar c'hozhañ labouradeg gwin eus 4100 kt JK).
A vez bet graet kejoù gant riz e oa greüs ivez adal ar 7vet milved kt JK e Sina.
Moarvat e oa ar skignadur gwin ouzh ar c'hornôg abalamour d'ar Fenikianed ; gwerzhet e oa ar gwin eus Byblos da Henegipt e-pad ar Rouantelezh nevez (ma voe kavet 6 eus 36 añforennadoù er maen-bez Toutânkhamon) ha dre ar C'hreizdouar war-lerc'h.
Tipologiezh
[kemmañ | kemmañ ar vammenn] Ur werennad gwin gwenn |
 Ur werennad gwin ruz |
Gwinoù Europa a vez renket hervez o c'horn-bro da gentañ-holl (Bourdel, Rioja, Bourgogn, Chianti, etc) e-lec'h ma gwinoù ar pep all eus ar bed a vez renket hervez o gouennad (da lâret eo seurtad ar rezin), ar ouennad bennañ (Merlot, Chardonnay, Cabernet Sauvignon, Pinot noir, etc) pe ur strolladenn eus meur a ouennad (syrah, grenache, marsanne, viognier, etc.). Traoù all a vez kemeret e kont evit renkañ ar gwinoù : ar rummadatur (Gwin Bro (GB), Anvadur Orin Kontrollet (AOK), etc) ; an dasparzher : gallout a ra bezañ merk ur marc'hadour, anv ar gwinaozer, anv an dastumer pe ar c'hav kevelourel ; al liv (ruz, gwen, roz) ; ar blizen (bloavezh ar c'hutuilh rezin).
Liamm diavaez
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]- (br) Ur pennad gant Guy Étienne diwar-benn ar gwin : KIS-826
Notennoù
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]- ↑ Stagadenn IX ter da Relioadur (CE) niv. 1234/2007 (22 a viz Here 2007) Kuzul Europa diwar-benn aozadur boutin ar marc'hadoù e gennad al labour-douar.