Pontekroaz

Eus Wikipedia
Mont da : merdeiñ, klask
Pontekroaz
Gwenn ha Du3.png Kumun eus Breizh
Kêr ar Pont
Kêr ar Pont
Ardamezioù
Bro istorel Kerne - Kab
Melestradurezh
Departamant Penn-ar-Bed
Arondisamant Kemper
Kanton Pontekroaz (Pennlec'h)
Kod kumun 29218
Kod post 29790
Maer
Amzer gefridi
Benoît Lauriou
2014-2020
Etrekumuniezh Kumuniezh kumunioù Bro ar C'hab
Bro velestradurel Bro Gerne
Lec'hienn web Ti-kêr
Poblañsouriezh
Poblañs 1 682 ann. (2011)[1]
Stankter 208 ann./km²
Douaroniezh
Daveennoù
lec'hiañ
48° 02′ 35″ Norzh
4° 29′ 17″ Kornôg
/ 48.043, -4.488
Uhelderioù krenn : 35 m
bihanañ 2 m — brasañ 73 m
Gorread 8,09 km²
Breizh5dept.svg
Lec'hiañ ar gêr
Pontekroaz
Map commune FR insee code 29218.png

Pontekroaz a zo ur gumun eus Bro-C'hall, lec'hiet e departamant Penn-ar-Bed hag e Breizh. Ar Bonterien e vez graet eus an annezidi. Anv ofisiel brezhonek : Pontekroaz, anv brezhonek lec'hel: ar Pont.

Istor[kemmañ]

Henamzer[kemmañ]

Krennamzer[kemmañ]

N'eus roud ebet eus difennoù a zo bet savet e deroù ar Grennamzer, met graet e veze Tour ar C'hastell eus un nebeud straedoù e kreiz-kêr. Ul lec'h strategel eo bet Pontekroaz en amzerioù kozh p'edo etre ar Vro-Vigoudenn ha Bro ar C'hab-Sizun a-raok ma oa bet savet ur pont en 1933 e Gwaien.
Sez ur senesaliezh ha lec'h foarioù bras, kozh ha brudet-tre eo bet Pontekroaz ken e oa staliet sez ar galloud hag meur a embregerezhioù-kenwerzh.
Er XVvet kantved ez eo ar familh Rozmadeg eus Terrug a ya da c'hounit an dreistrenk hag e vo anvet d'ar c'hargoù uhelañ : un eskob hag un den a fiziañs e-kichen ar Roue-Dug e penn ar XVIvet kantved.

XVIIvet kantved[kemmañ]

  • Er XVIIvet kantved eo bet staliet e Pontekroaz sez isdileuridigezh ar Roue, met er mare-se e teu ar gêrig Gwaien, e genou ar richer, da vezañ ur porzh kevezer evit ar c'henwerzh.

Dispac'h Gall[kemmañ]

  • Gant al lezenn eus an 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Pontekroaz da benn ur bann [2];

Dispac'h Gall[kemmañ]

  • Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Billon, person, Quillivic, kure, ha Duverger, aluzener an ursulinezed; nac'het e voe gant Plohinec, kure [3].

XIXvet kantved[kemmañ]

E dibenn an XIXvet kantved eo bet savet ur c'hae nevez pa gresk ar gounezerezh gant muioc'h-muiañ a broduioù da ezporzhiañ.
Evel meur a annezer gêrioù Breizh e oe ar Bonterien a-du gant an Dispac'h gall hag e-pad an IIIde Republik e trec'h ar Strollad Radikal-Sokialour er maerdi.
E savadurioù ar c'hloerdi ez eo bet staliet ur skolaj-lise prevez dindan anv sant Visant serret hiziv (ar skolaj a zo bet dilec'hiet e skol katolik Itron Varia Roskudon). Ennañ e oa bet lojet lod ag an archerien vobil kaset da Blougoñ e 1980.

Ul lec'h evit stalioù ar c'henwerzh dre vras eo ar gêr hag e teu muioc'h-muiañ a dud-justis (notered, ucherien), a varc'hadourien, a artizaned. Kavet e vez ivez letioù pa gresk an touristerezh hag e dibenn ar c'hantved eo bet savet gant ar C'huzul-Meur ul linenn hent-houarn gant roudenn strizh a yae eus Douarnenez da Waien hag ivez ul linenn hent-houarn a yae eus Pontekroaz da Bont-'n-Abad (graet a veze an treñ youtar eus al linenn-se dizimplijet e 1946).

XXvet kantved[kemmañ]

  • En XXvet kantved e tisgresk saviad armerzhel ar gêr hag e boblañs ivez (goude 1950). Koll a ra e roll kenwerzhel uhel pa vez aesoc'h-aesañ mont-ha-dont gant ar c'hirri-tan hag p'eo savet e 1933 ar pont etre Ploeneg ha Gwaien.
  • Eil brezel-bed: d'ar 21 a viz Ebrel 1944 e teu an Alamaned da glask war-lerc'h "spontourion", d.l.e. tud ar Rezistañs [4] .

Monumantoù ha traoù heverk[kemmañ]

  • Iliz Itron Varia Roskudon, 12vet-15vet kantved, roman ha gotek;
  • Chapel Sant-Visant, gotek nevez, XXvet kantved;
  • Ti ar Markiz, XVvet kantved ha meur a di kozh e kreiz-kêr;
  • Straedoù pavezet;
  • Feunteun Itron Varia Roskudon.

Douaroniezh[kemmañ]

Heñvel a-walc'h eo lec'hiad Pontekroaz ouzh hini Kemper p'emañ an div gêr war un uhelgompezenn a-us d'ur stêr (a-us div stêr e Kemper) o redek d'ar C'hornôg hag e traoñ dezho e ra ar stêr bennañ un droenn a-serzh evit diskenn d'ar mor.
E genoù stêr Waien, 6 km pelloc'h e kaver ur porzh hag a zo Gwaien e anv ivez hag ur porzh all, a-dal da Waien, Poulwazeg e anv (e kumun Ploeneg).
A-gozh ez ae ar bigi-samm a-hed an aber betek Pontekroaz e-lec'h ma kave ur pont e fin dourioù dous ar stêr. Diborzhiañ a rae Pontekroaz produioù labour-douar (edoù, legumaj) hag enporzhiañ a rae gwin eus Bourdel ha holen Breizh.
Kanienn ar Stêr-Waien a ya a-hed un ugentad a gilometradoù war un ahel eus e vammenn e Pennwaien e Ploneiz betek ar gammdro war-zu ar Su, met div stêr all a gaver en ur foz tektonikel er c'hornôg en ur vont betek Bae an Anaon etre Beg ar Vann en Norzh ha Beg ar Raz er Su.

Emdroadur ar boblañs 1962-2006[kemmañ]

Niver a annezidi

Melestradurezh[kemmañ]

Tud[kemmañ]

Gevelliñ[kemmañ]

Liammoù diavaez[kemmañ]

Notennoù ha daveoù[kemmañ]

  1. Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
  2. J. B. Duverger, Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat, Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.105
  3. Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 48 ha 49
  4. Deizlevr an Oberleutnant Werner Simon