Troad ablativel

Diwar Wikipedia, an holloueziadur digor

Er yezhoniezh e vez implijet an termen troad ablativel (saoz.: ablative case, diwar al latin ablatus <- auferre "tennañ kuit/lemel") evit komz eus un droad o klotaat mui-pe-vui gant an araogennoù "diwar", "diouzh" pe "eus" e brezhoneg.

Taolenn 1 Implijoù 2 Yezhoù skouer 2.1 Yezhoù indezeuropek 2.2 Yezhoù ouralek 2.3 Yezhoù altaek 3 Liammoù diavaez: 4 Mammennoù:

[kemmañ] Implijoù

Meur a implij resis e c'hell kaout an droad ablativel, da skouer

E latin

• Ablativel lec'hiañ: arc'hwel pennañ, implijet alies a-gevret gant un araogenn (ab/ā/abs, ex/ē ha dē), d.s.

ex agrīs ("diwar ar maez")

• Ablativel adverbel, d.s.:

magnā (cum) celeritāte ("a dizh bras", d.l.e. "buan-tre") (kv. "troad adverbel")

• Ablativel disrannañ, d.s.:

Eōs timōre līberāvit ("O dieubiñ a reas diouzh an aon")

• Ablativel binviaouel, d.s.:

oculīs vidēre ("gwelet gant an daoulagad") (kv. "troad instrumentel")

• Ablativel doareañ, implijet alies gant an araogenn cum, d.s.:

cum cūrā ("gant aked")

• Ablativel amzeriañ, d.s.:

aestāte ("en hañv")

• Ablativel absolutivel, d.s.:

Urbe captā, Aenēas fugit, ("ur wezh tapet ar gêr e tec'has Aeneas")

• Ablative degouezhel, d.s.:

magno cum clamore ciuium ad urbem perueniunt ("kanañ a reas meuleudi dezhe ar pobl e-kerzh ma oant o tegouezhout er gêr")

• Ablativel ambroug, implijet atav gant an araogenn cum, d.s.:

Cum amīcīs vēnērunt ("Dont a rejont gant keneiled")

• Ablativel partitivel, d.s.

centum ex virīs ("kant diwar ar wazed") (kv. "troad partitivel")

• Ablativel ar graer, evit merkañ graer yezhadurel ur verb en tu-gouzañv, implijet atav gant an araogennoù ab/ā/abs d.s.:

Caesar ā dīs admonētur ("Lakaet emañ Caesar war evezh gant an Doueed")

• Ablativel araogennek, implijet gant araogennoù resis, d.s.:

pro nibis ("evidomp-ni")

Keñveriit ivez^[1]:

Akuzativel: in casā ("e diabarzh an ti")

Ablativel: in casam ("(o vont) en ti (eus er-maez eus an ti)"

[kemmañ] Yezhoù skouer

[kemmañ] Yezhoù indezeuropek

Implijet e vez an droad ablativel e meur a yezh indezeuropek, en o zouez an armenieg, an albaneg hag ar sañskriteg, da skouer:

• En armenieg, merket gant al lostgerioù "-e" (amstrizh) hag "-en" en armenieg ar C'hornôg ha gant al lostger "-its" en daou degzouezh en armenieg ar Reter, da skouer:

Armenieg ar C'hornôg

(Nominativel): mart ("gour/gwaz")

Ablativel (strizh): marten ("eus ar gour")

Ablativel (amstrizh): marte ("eus ur gour")

Armenieg ar Reter

(Nominativel): mard ("gour/gwaz")

Ablativel (strizh): mardits ("eus ar/ur gour")

Meur a implij he deus an droad-mañ en armenieg (skouerioù en armenieg ar C'hornôg):

• Arc'hwel lec'hiañ pennañ ("diwar"/"eus"...), d.s.:

kaghaken katsi ("dont a ran eus ar gêr")

asteghen heroo g'abrei ("gwezhall e oan o chom pell ac'halan", d.l.e. "pell diouzh amañ")

• Talvezout a ra ivez da verkañ graer an ober p'emañ ar verb en tu-gouzañv, d.s.:

ine misht g' sirveis. ("Karet e oas bet atav ganin")

• Talvezout a ra ivez da geñveriañ traoù an eil re gant ar re all er yezh komzet dreist-holl (kv. "troad komparativel"), d.s.: The

Mariam ekhperen b'zdig eh ("mari a zo bihanoc'h (=yaouankoc'h) evit he breur")

• Implijet e vez ivez gant lerc'hennoù resis, d.s.:

ine var ("a-is din")

anontsne verch ("war o lerc'h")

[kemmañ] Yezhoù ouralek

Implijet e vez an droad ablativel gant ar yezhoù ouralek, en o zouez ar yezhoù finnek-ougrek, d.s. ar finneg hag an hungareg.

• E finneg, merket gant al lostger "-lta" / "-ltä", d.s.:

Nominativel pöytä ("taol") → Ablativel pöydältä ("diwar an daol")"

Meur a implij resis he deus an droad-mañ e finneg, da skouer:

• eus/diwar ul lec'h

katolta ("eus/diwar an doenn")

rannalta ("eus an aod")

• chom a-sav d'ober un dra bennak (implijet a-gevret gant ar verb lähteä "paouez/chom a-sav"), d.s.:

lähteä tupakalta ("paouez da vutuniñ")

• gant ar pemp skiant, d.s.:

haisee pahalta ("c'hwezh flaer a zo gantañ/i")

kuulostaa mukavalta ("plijus eo da selaou outañ/i")

[kemmañ] Yezhoù altaek

Implijet e vez an droad ablativel gant ar yezhoù altaek, en o zouez ar yezhoù mongolek (en o zouez ar mongoleg), hag ar yezhoù turkek (en o zouez an turkeg hag an azerieg), da skouer:

• E turkeg, merket gant al lostger "-(t)an"/"-(t)en", d.s.:

ev ("ti") → evden ("eus an ti")

at ("marc'h") → attan ("diwar varc'h"/"diwar ar marc'h")

[kemmañ] Liammoù diavaez:

• What is the ablative case?
• Ablative case in Hungarian

[kemmañ] Mammennoù:

s • k • e Troadoù yezhadurel   Troadoù Yezhadurel Absolutivel • Akuzativel • Amdranzitivel • Dativel • Eeun • Ergativel • Nominativel • Oblikel Adstagennek Ablativel · Antesivel · Dativel · Distributivel (Distributivel-amzeriañ) · Esivel (Esivel–formel · Esivel-doareañ) · Formel · Genitivel · Instruktivel · Instrumentel (instrumentel-komitativel) · Ornativel · Perc'hennet · Perc'hennel · Araogennek  · Lerc'hennek · Pertingel · Prolativel · Prosekutivel · Proksimativel · Sokiativel · Amzerel · Vialis Lec'hiañ Ablativel • Adesivel • Allativel • Apudesivel • Komitativel • Delativel • Elativel • Eksesivel • Illativel • Inelativel • Initiativel • Inesivel • Intrativel • Lativel • Lokativel • Orientativel • Perlativel • Subesivel • Sublativel • Superesivel • Terminativel • Translativel Keñveriañ Komparativel • Ekwativel • Semblativel Evaluative Aversivel • Benefaktivel • Evitativel Troadoù all Abesivel · Addirektivel · Adelativel • Adverbel · Karitivel · Arbennel (Arbennel-palel) · Palel · Doareel · Multiplikativel · Partitivel · Pegativel · Peresivel · Privativel · Postelativel · Postdirectivel · Postesivel · Relativel · Subelativel · Revertivel · Subelativel · Subdirektivel  · Vokativel