Plouilio

Eus Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Plouilio
Gwenn ha Du3.png Kumun eus Breizh
An iliz katolik
An iliz katolik
Anv gallek (ofisiel) Ploumilliau
Bro istorel Treger
Melestradurezh
Departamant Aodoù-an-Arvor
Arondisamant Lannuon
Kanton Plistin
Kod kumun 22226
Kod post 22300
Maer
Amzer gefridi
Marcel Prat
2014-2020
Etrekumuniezh Lannuon-Treger Kumuniezh
Bro velestradurel Bro Treger ha Goueloù
Lec'hienn web Ti-kêr
Poblañsouriezh
Poblañs 2 487 ann. (2016)[1]
Stankter 72 ann./km²
Douaroniezh
Daveennoù
lec'hiañ
48° 40′ 51″ Norzh
3° 31′ 22″ Kornôg
/ 48.680833333, -3.522777778

48° 40′ 51″ Norzh
3° 31′ 22″ Kornôg
/ 48.680833333, -3.522777778

Uhelderioù kreiz-kêr : 101 m
bihanañ 0 m — brasañ 133 m
Gorread 34,69 km²
Breizh5dept.svg
Lec'hiañ ar gêr
Plouilio
Plouilio2.gif

Plouilio zo ur gumun eus Breizh e Treger, e kanton Plistin, e departamant Aodoù-an-Arvor.

Douaroniezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Plouilio, ouzh hanternoz, a zo stok ouzh genoù al Leger, etre Ploulec'h ha Tredraezh-Lokemo

Kumunioù amezek : Ploulec'h; Ploubêr; Plouared; Plouzelambr; Lomikael; Tredraezh-Lokemo

Anv[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

B. Tanguy : Eccl. de Ploemyliau, fin XIVvet; Ploumilliau, 1426; Ploemiliau, 1481

E. Vallerie : Plouemiliau, 1516; Plomelio, 1630

Diwar plou (ploe) hag anv sant Milio[2], a oa, hervez mammennoù 'zo (Dictionnaire des prénoms celtiques Albert Deshayes, Le Chasse-Marée/ArMen 2000, pp88-89), ur manac'h deuet eus Iwerzhon er Vvet kantved, hag a zo deuet da vezañ paeron ar barrez-mañ. E anv a zo bet lakaet da Enez Viliao e Trebeurden e-lec'h ma c'haller gwelet e beniti hag ivez e-kostez Lokemo[3].

Hervez Buhez ar Sent ("Bue ar Zent", savet gant an Aotrou Perrot, renket a-nevez gant Erwan ar Moal, rener "Kroaz ar Vretoned", Moullet gant ar Gwaziou e Montroulez e 1912, p742) e oa Milio pe "Meliav" roue Kerne er VIvet kantved. Mab e oa da Vudig, kont a Gerne, pried Santez Aourell, merc'h Winnog, roue Domnonea ha tad Sant Melar. Goude bezañ bet roue e-pad seizh bloavezh a eurvad evit e rouantelezh e voe drouklazhet gant e vreur Rivod. Diskouezet e vez alies o tougen e benn troc'het, ur gurunenn warnañ, pe gant ur c'hleze en e zorn.

Gellout a reer lenn ivez e oa mab da Vudig met eñ roue Domnonea...

E "Buez Sant Milliau ha Sant Moelar sent ha roueet a Vreiz-Izel" skrivet gant an aotrou J.Guillou, beleg eus eskopti Kemper ha Leon, hag embannet e 1883, e kaver bepred Milio mab da Vudig roue Kerne (pe Breizh-Izel) met o vevañ er VIIIvet kantved… Deuet e vije Milio da vezañ roue e 785. Oc'h eurediñ da Aourell merc'h priñs Domnonea (anvet Judocus el levr) e vije deuet da vezañ mestr war Leon ha Treger... E Kemper e oa e gêr-benn. E levr-se e tesker en dije Milio adtapet e benn gant e zorn evit gellout komz da Rivod ha pardoniñ dezhañ. Melar a vije bet lazhet eñ e 799.

Ar sant-mañ a zo skeudennet e iliz Sant-Vilio Plouilio.

Estreget e Plouilio, e vez enoret e Gwimilio, Pluniav ha Plonevez-Porzhe. Un delwenn anezhañ a gaver e Traoñienn ar Sent e Karnoed.


Ardamezioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Familh Kemper a Lanaskol he deus n'ac'het d'ar gumunn ober gant ardamezioù ar familh. Abalamour da se, e vije dav lemmel an dresadenn diouzh an daolenn.

Ar Gumunn a ra gant ul logo.

Istor[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

XXvet kantved[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Eil Brezel-bed[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Klasket e voe tapout argant en ti-post, gant izili eus ar Rezistañs moarvat, met c'hwitet e voe o zaol gante,d’an 23 a viz Mae 1944, hervez danevell sizhuniek Titouroù Hollek Sant-Brieg [4].

Boued[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Brudet eo joskenn Plouilio, hag ar c'hilhevardon all.

Brezhoneg[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Monumantoù ha traoù heverk[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kador-brezeg[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kroazioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kalz a groazioù hag a galvarioù koachet a-hed d'an hentoù a zo ivez lod eus glad relijiel Plouilio.

Kastell Lannaskol (prevez)[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

a zo bet krouet e penn-kentañ ar XIVvet kantved ha kresket er XVIIvet ha XVIIvet kantved gant an tiegezh Kemper Lannaskol. Div iliz a zo e Plouilio:

Iliz sant Vilio[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Penn-kentañ ar XVIvet kantved, XVIIvet kantved, XIXvet kantved.

Diavaez
Diabarzh

Iliz Keraodi[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kestell ha manerioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kevredigezh Hentoù Koz he deus savet ul levrig dedennus tre war manerioù ar gumun (titourioù ha tresadennoù pluenn an ardamezeg). Amañ e vo kavet tresadennoù livet (darn a vez kavet dija en ardamezeg familhoù Breizh, war ar stern).

An Enez ; Gollot; Gwaz-Wenn Piriou; Gwerginiou; Kenkiz Iestin; Kenkiz Vras; Keranglaz; Kerblat; Kerboriou; Kerdual; Kergonan; Kerizien; Kernevez; Kerverder; Kervot; Kerdu; Kerdu-Rezon; Kerviganvac'h; Kerizout; Kervaengi; Kersenan; Kerwern; Koulmoù; Lanaskol; Lann-Plouilio; Leurvaen; Plas-Kerwenn; Rest Vras; Roslogod; Rumedon; Sant-Jozef; Sant-Yann; Trezao

Emdroadur ar boblañs abaoe 1962[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Niver a annezidi

Melestradurezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Tud[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Tud ganet eno[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Tud marvet eno[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ardamezeg[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ditouroù kavet e labourioù Guy Le Borgne, Pol Potier de Courcy, Gourdon de Genouillac, hag all.

Arel-d.jpg
Arel, aotrouien al Leurven
Palefarzhet etre argant ha glazur
Ger-ardamez : L'Honneur y gist.
Bigot-l.jpg
Bigod, aotrouien Runbêr ha Kerzalt (Kerizout)
En argant e ziv dreustell en gul, eilet gant c'hwec'h pempdeliaouenn ivez en gul, 3, 2, 1.
Kermoisan-d.jpg
Bourc'hiz a Gerblad, aotrouien Kerblad
En gul e seizh kregilhenn en argant, 3, 3, 1.
Chapelain de Kerezoult.gif
Chapalan a Gerizout, aotrouien Kerizout
En argant e deir sourin en gul ; e grenngonk ivez en gul, karget gant ur steredenn en argant.
Courmeau de Leurmen.gif
Courmeau, aotrouien Leurvaen (hervez Hentoù Koz Plouilio)

En gul e deir c'hregilhenn en argant (hervez Guy Le Borgne)

Cariou.jpg
Kariou, aotrouien Kerginiou, Gwazhwenn, Kernevez, Sant-Visant
En glazur e deir rodig kentre en aour
Ger-ardamez : Urgent stimulé.
Ploumilliau. Blason.jpg
Kemper, aotrouien Lanaskol
En argant e leonparzh en sabel, leinet gant teir c'hregilhenn ivez en sabel
Keranglas-d.jpg
Keranglas
En argant e deir zreustell en glazur
Kerbuzic.gif
Kerbuzig
En sabel, plezhek en aour ; ur ruilhenn ivez en aour ouzh kab
De Kerret de Kervezmec.gif Kerred a Gervezmeg, aotrouienn Kerven

Palefarzhed; ouzh 1 & 4, en aour e leon kudennek en sabel, e c'housourin en gul balirant; ouzh 2 & 3, en argant, e zaou c'hudon penn ouzh penn, o vekañ ur c'halon en gul

Kermenguy.gif Kervaengi

Treustellet etre erminoù ha gul; ar re erminek karget gant c'hwec'h mailhenn en gul, 3, 2, 1

Kermerchou-d.jpg Kerverc'hoù, aotrouien Leurvaen

En argant, e groaz melionek en sabel, karget gant pemp steredenn en aour

Kerverder-d.jpg Kerverder, aotrouien al lec'h se (c'hwec'h rummad)

En gul, e gebrenn en argant, eilet ouzh beg gant un arbenn ejon ivez en argant

De Boisgelin.jpg
Koad-Kelen (de Boisgelin), aotrouien Kerdu
Palefarzhet : ouzh 1 ha 4 en gul e rodig-kentr en argant ; ouzh 2 ha 3 en glazur
Ger-ardamez : In virtute vis.
De Coëtleven.gif
Koad-Leven (de Coëtleven), aotrouien Kervaengi
En argant e leon en gul.
De la Lande.gif Al Lann, aotrouien al lec'h se, e Plouilio. Yann Al Lann a zo bet kabiten Montroulez e 1443.

En argant, e deir c'housourin en gul, e c'hrenngonk ivez en gul

Lantillac.gif Lantilheg, aotrouien Kergaradeg, e parrez Ploulec'h. Kavet ivez er maner Kerven, da heul familh Kerred

En argant, e dreustell en sabel plezek en aour, eilet gant teir rozenn en gul

Le Leizour.jpg Leizour, aotrouienn Lanaskol.

Lakaet war roll an noblañs eo bet Erwan hag e vab Gwilherm al Leizour, eus parrez Plouzelambr, dre lizher an dug e 1439

En gul, e greskenn en argant, eilet gant teir kregilhenn ivez en argant

Noan-l.jpg An Oan (Le Noan). Aotrouien Hentmeur.

En gul, e dri kleze en argant, begioù ouzh kab

Olivier-l.gif An Olier. Aotrouien Kervren

En argant e dreustell en gul treilhet en aour, eilet gant teir pempdiliaouenn en gul

De Plouezoch.gif Plouezoc'h. Aotrouien Roslogot, eus 1427 da 1543.

En sabel, plezek en aour, e vevenn koñchek en sabel

Raison-1568.gif Rezon

Kent 1568 : En argant, e greskenn en gul, eilet gant teir rozenn Kalais ivez en gul

Raison du Cleuziou.jpg Rezon

Adalek 1568 : En erminoù, e eir ruilhenn en sabel. Ger ardamez : Toujours Raison (= Gwir atav)

Le Run.gif Ar Run. Aotrouien Keralgan. Meneget e 1669.x

En aour, e vran en sabel, ur skoultrig gwezenn-olivez en geot etre he krabanoù, eilet gant teir steredenn en sabel

Levrlennadur[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Yellen hag abEnnez : Dafar evit ur c'heriaoueg a'n Ardamezouriezh. Akademiezh Vreizh. 1965
  • Régis de Saint-Jouan : Dictionnaire des communes du département des Côtes d'Armor. Éléments d'histoire et d'archéologie. Conseil Général des Côtes d'Armor. 1990
  • Bernard Tanguy : Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses des Côtes d'Armor. Origine et signification. ArMen - Le Chasse-Marée. 1992
  • Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995
  • Kevredigezh Hentoù Koz : Les vieilles pierres m'ont raconté Ploumilliau. Les manoirs. 1995

Liammoù diavaez[kemmañ | kemmañ ar vammenn]


Commons
Muioc'h a restroù diwar-benn

a vo kavet e Wikimedia Commons.

Notennoù ha daveoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  1. Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
  2. Fiche d'inventaire préliminaire
  3. Fiche d'inventaire préliminaire
  4. Éric Rondel, En attendant le Débarquement en Bretagne du 15 août 1943 au 6 juin 1944, pajenn 256, Dastumadenn Guerres et Conflits, Embannadurioù Astoure, Pleherel, 2011