Martial Ménard

Eus Wikipedia
Mont d’ar merdeerezh Mont d’ar c’hlask
Martial Ménard
Martial Ménard
E miz Gouere 2009
Anv ofisiel Martial Ménard
Anv pluenn Martial Ménard
Obererezh Embanner
Geriadurour
Yezhoniour
Ganedigezh Du 1951
e Pariz,  Frañs
Marv D'an 8 a viz Gwengolo 2016 (64 bloaz)
e Kemper, Breizh Breizh
Yezh skrivañ Brezhoneg, Galleg
Luskad lennegel An Here
Enorioù Karkan an Erminig e 2013[1]
Oberennoù pennañ
Alc'hwez bras ar baradoz vihan
Geriadur brezhoneg An Here
Devri – Dictionnaire diachronique du breton
Traoù ouzhpenn
Petit dictionnaire des plus belles injures bretonnes
Bag ar frankiz (Jules Verne)

Martial Ménard (1951-2016) a oa un embanner, ur yezhoniour hag ur geriadurour brezhonek.

Emsaver[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ganet e oa Martial Ménard e 1951 en XIIIvet arondisamant Pariz, en ur familh vreizhat a oa o chom e Choisy-le-Roi.

E penn e studioù e tapas ar CAP keginer. E 1965 e teuas da Vreizh da chom.

Ezel eus TDB eo bet. E 1979 e voe kondaonet da seizh vloaz toull-bac'h gant Lez Surentez ar Stad c'hall evit bezañ kemeret perzh en ur gwalldaol e Ploueg-ar-Mor a-enep eilti ar c'homiser Roger Le Taillanter, patrom SRPJ Roazhon, d'ar 15 a viz Mae 1979.

Deskiñ a reas brezhoneg e Pariz, hag e stajoù brezhonek Kerne-Izel dreist-holl. Pelloc'h ez eas gant ar studi pa oa prizoniad, betek an distaoliadeg divizet gant François Mitterrand e 1981, hag e peurzeskas hor yezh en ur labourat gant kouerien eus Bro-Gerne. Mont a reas diouzhtu da vestr-skol e skol Diwan Kemper, a oa staliet e Ploveilh d'ar mare-se.

Embanner ha kazetenner[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

E 1983 e savas gant tud Diwan ur gevarzhe evit lakaat embann al levrioù brezhonek a rae diouer bras d'ar skolidi vrezhoneger, hag e teuas da vezañ rener an ti-embann An Here en deus embannet kalz levrioù evit ar yaouankiz. Gant ouzhpenn 150 levr, un nebeud kazetennoù, bannoù-treset, kasedigoù video hag ur CD-ROM en deus pourchaset skipailh An Here un danvez fonnus d'ar vrezhonegerien yaouank hag ivez d'an dud deuet.
E 1998 e troas AnHere war-du ar galleg pan embannas Les Mémoires d'un paysan bas-breton gant Jean-Marie Déguignet, a oa bet nac'het gant tier-embann bras eus Pariz. Ur berzh bras ha dic'hortoz a reas al levr-se.
Freuz-stal a reas An Here en diskar-amzer 2005.

Bet eo ivez rener an embann evit ar gazetenn c'hallek Breizh-Info e Kemper.
Ar c'hentañ e voe a ziskulias eno krog un ezel eus burev ar Front National, Fernand Le Rachinel war ar voullerezh Les Presses Bretonnes e Sant Brieg, a embanne Révision, ur gazetenn azgwelour. Gounit a reas ar prosez savet outañ gant Rachinel e dalc'h ar 26 a viz Even 1997, e lez-kastiz Sant-Brieg.
Ur rendael a savas e 2001 etre Martial Ménard ha prezidant Kuzul Rannvro Breizh, Josselin de Rohan pa nac'has hennezh tremen dirak stand Skol-Uhel ar Vro er saloñs Expolangues e Pariz, kuit d'en em gavout gant Martial Ménard, rener Breizh-Info, en doa embannet ur pennad a gave abeg ennañ, hag a zisklêrias « Je n'accepterai jamais que l'on fasse l'apologie du terrorisme ni celle de la collaboration et des collaborateurs. »

Bet eo Martial Ménard besprezidant Kevredigezh Embannerien Breizh (Association des Editeurs Bretons). Ezel e oa eus Skol-Uhel ar Vro (rann « Yezh ha yezhoniezh »). Savet en deus levrioù diwar-benn ar brezhoneg.

Derc'hel a rae ar rubrik "Skolig ar brezhoneg", war Ouest-France, a glaske reiñ un anaoudegezh diazez eus ar brezhoneg d'al lennerien.

Geriadurour[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ur geriadurour hag ur broud evit sevel ul labour geriadurouriezh a-feson eo bet Martial Ménard.
Dindan paeroniezh Per Denez e vodas ur skipailh kenlabourerien gant Jean-Yves Lagadec hag Iwan Kadored da genlabourerien bennañ evit sevel embann Geriadur brezhoneg An Here, ur geriadur hollvrezhonek, a zeuas er gouloù e 1995 gant 10 000 pennger. Renet e oa al labour-se gant Jean-Yves Lagadec ha Martial Ménard.
Ren a reas e-unan ar pare a savas Geriadur brezhoneg An Here e 2001, un adembannadur kresket gant 10 000 ger.

E-pad bloavezhioù en devoa dastumet dafar da sevel ur geriadur istorel nevez. Kompren a reas e-kerzh ar bloavezhioù tremenet o sevel embannadur kentañ Geriadur an Here e oa a-bouez kaout skouerioù niverus evit termeniñ ar penngerioù. Geriadur istorel ar brezhonegRoparz Hemon, evitañ da vezañ prizius, ne oa ket a-walc'h. Lennet gant MArtial Ménard eta un niver bras a skridoù klasel evit kavout skouerioù a ziskouez implij ar gerioù brezhonek.

E miz Here 2012 e teuas er-maez Dictionnaire français-breton Martial Ménard, 48 611 pennger ennañ, embannet gant an ti Palantines e Kemper. Un eil embannadur, adwelet, reizhet ha dalif neuze, a voe e 2020 gant An Alarc'h Embannadurioù er C'houerc'had, gant tremen 1 000 ger ouzhpenn.

C'hwec'h miz kent e varv d'an 8 a viz Du 2016 e lakaas Martial Ménard war Internet Devri : le dictionnaire diachronique du breton.

Oberennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Geriadurioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Martial Ménard o kinnig e c'heriadur "Galleg-Brezhoneg" en Oriant d'an 3 a viz Kerzu 2012
Diwar genlabour

Yezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Expressions populaires bretonnes, skeudennaouet gant Jon Berkeley, Coop Breizh, 1997, (ISBN 978-2-909924-93-9)
  • Petit guide d'initiation au breton, skeudennaouet gant Yahia Bouaziz, An Here, 1999, (ISBN 978-2-86843-210-0)

Troidigezhioù diwar ar galleg[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kempennadur[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Liammoù diavaez[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Notennoù ha daveennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]