Familhoù yezh

Eus Wikipedia
Mont da : merdeiñ, klask
Dasparzh a-vremañ ar familhoù yezhoù er bed

An darn vrasañ eus ar yezhoù komzet dre ar bed a c'hell bezañ rummataet e familhoù diwar perzhioù boutin kenetreze. Pa'z eur sur-mat petra e oa kentyezh an holl yezhoù en ur familh yezhoù bennaket e vez lavaret ez eus un unded filogenetikel outi. Meur a wech avat n'eus ket ken eus ar gentyezh ha ne c'hell ket bezañ studiet war-eeun. Dre lakaat e pleustr teknikoù ispisial anvet an hentenn geñveriañ ijinet gant August Schleicher en XIXvet kantved e c'heller dont a-benn d'adkrouiñ mui-pe-vui perzhioù ha strukturioù pennañ kentyezhoù aet da get dre lakaat keñver-ouzh-keñver perzhioù ha strukturioù yezhoù ez eus oute en hevelep kerentiad savet diwar ar gentyezh-se. Isrannet e c'hell bezañ ar familhoù e skourroù.

Graet e vez yezhoù digenvez eus ar re na zeuer ket a-benn da renkañ e-touez familh-yezh ebet.

Familhoù brasañ[kemmañ]

Setu hervez al lec'hienn Ethnologue[1], roll ar kerentiadoù brasañ:

  1. Yezhoù kongoek-kordofanek (1489 yezh)
  2. Yezhoù aostronezek (1262 yezh)
  3. Yezhoù Treuzginea-nevezek (552 yezh) (damsur)
  4. Yezhoù indezeuropek (443 yezh)
  5. Yezhoù afrez-aziatek (372 yezh)
  6. Yezhoù sinez-tibetek (365 yezh)
  7. Yezhoù aborijened Aostralia (258 yezh) (damsur)
  8. Yezhoù nilez-saharek (199 yezh)
  9. Yezhoù otek-mangeek (172 yezh)
  10. Yezhoù aostrez-aziatek (168 yezh)
  11. Yezhoù sepikek-ramouek (104 yezh) (damsur)
  12. Yezhoù dravidek (75 yezh)
  13. Yezhoù taiek-kadaiek (70 yezh)
  14. Yezhoù toupiek (70 yezh)

Familhoù yezh pennañ hervez al lec'h ma vezont komzet (saoz. areal grouping)[kemmañ]

Afrika ha Mervent Azia[kemmañ]

African language families fr.svg
Gwelet ivez: Yezhoù Afrika
  1. Yezhoù afrez-aziatek (hamitez-semitek)
  2. Yezhoù nijerek-kongoek
  3. Yezhoù nilez-saharek
  4. Yezhoù Khoi

Europa, Hanternoz Azia, Kornôg Azia ha Kreisteiz Azia[kemmañ]

  1. Yezhoù indezeuropek
  2. Yezhoù dravidek
  3. Yezhoù kartvelek
  4. Yezhoù kaokazek ar gwalarn
  5. Yezhoù kaokazek an norzh-kreiz
  6. Yezhoù kaokazek ar biz
  7. Yezhoù altaek (damsur)
  8. Yezhoù ouralek
  9. Yezhoù hurrez-ourartek (marv)
  10. Yezhoù youkagirek
  11. Yezhoù tchoukotkez-kamtchatkek
  12. Yezhoù yenisek
  13. Yezhoù andamanek (div familh marteze)
  14. Yezhoù tireniek (marv)

Reter Azia, Gevred Azia hag ar Meurvor Habask[kemmañ]

  1. Yezhoù aostrez-aziatek
  2. Yezhoù aostronezek
  3. Yezhoù mongek-mienek
  4. Yezhoù japanek
  5. Yezhoù papouek (meur a familh)
  6. Yezhoù sinez-tibetek
  7. Yezhoù taiek-kadaiek

Yezhoù Papouek[kemmañ]

  1. Yezhoù Papouek ar Reter
  2. Yezhoù an Harzioù
  3. Yezhoù Kreiz-Salomon
  4. Yezhoù East Bird's Head-Sentani
  5. Yezhoù Trans-Fly ar Reter (unan en Aostralia)
  6. Yezhoù Geelvink Bae
  7. [[Yezhoù Lakes Plain ]
  8. Yezhoù Mayek-Kwomtariek an tu-klei
  9. Yezhoù Mairasiek
  10. Yezhoù Nimborek
  11. Yezhoù Bougainville an Norzh
  12. Yezhoù Piawiek
  13. Yezhoù Ramou-Sepikek
  14. Yezhoù Senagiek
  15. Yezhoù Sepikek
  16. Yezhoù Skoek
  17. Yezhoù Bougainville ar Su
  18. Yezhoù Papouek ar Su-Kreiz
  19. Yezhoù Torek-Kwerbaek
  20. Yezhoù Torritchelliek
  21. Yezhoù Papouek ar C'hornôg
  22. Yezhoù Yuatek

Aostralia[kemmañ]

  1. Yezhoù Bunabek
  2. Yezhoù Daly
  3. Yezhoù Limilngek
  4. Yezhoù Djeragek
  5. Yezhoù Nyulnyulek
  6. Yezhoù Wororek
  7. Yezhoù Mindiek
  8. Yezhoù Arnhem Land (3 familh ha 2 yezh digenvez)
  9. Yezhoù Gunwinygwek
  10. Yezhoù Pamek-Nyungek

Hanternoz Amerika[kemmañ]

Dasparzh ar familhoù yezhoù hag ar yezhoù digenvez e norzh Mec'hiko da vare ar c'hengej kentañ gant Europiz
Gwelet ivez: Yezhoù Genedik Amerika
  1. Yezhoù aljek (En o zouez ar Yezhoù algonkek)
  2. Yezhoù alseek (2)
  3. Yezhoù kadoek
  4. Yezhoù tchimakuek
  5. Yezhoù penoutiek ( e o zouez ar yezhoù tchinoukek)
  6. Yezhoù tchoumachek (6)
  7. Yezhoù komekrudek (3)
  8. Yezhoù kousek (2)
  9. Yezhoù eskimoek-aleutek (7)
  10. Yezhoù waikourek (8)
  11. Yezhoù irokwoyek (11)
  12. Yezhoù kalapouyek (3)
  13. Yezhoù kiowek-tanoek (7)
  14. Yezhoù maidouek (4)
  15. Yezhoù mayaek (Hanternoz Amerika & Kreiz Amerika) (31)
  16. Yezhoù muskogeek (6)
  17. Yezhoù na-dene (40)
  18. Yezhoù otez-mangeek (Hanternoz Amerika & Kreiz Amerika) (27)
  19. Yezhoù palaihnihek (2)
  20. Yezhoù tchahapwailoutek (4)
  21. Yezhoù pomoek (7)
  22. Yezhoù salichek (23)
  23. Yezhoù chastek (4)
  24. Yezhoù siouek (16)
  25. Yezhoù tekistlatekek (3)
  26. Yezhoù totonakek
  27. Yezhoù tsimichiek (2)
  28. Yezhoù outiek (12)
  29. Yezhoù outoek-aztekek (31)
  30. Yezhoù wakachek
  31. Yezhoù wintouek (4)
  32. Yezhoù yokoutsek
  33. Yezhoù youkiek (2)
  34. Yezhoù youmanek-kotchimiek

Kreiz Amerika hag Hanternoz Amerika[kemmañ]

Gwelet ivez: Yezhoù pobloù-orin Amerika
  1. Yezhoù alakaloufek (Kreisteiz Amerika) (2)
  2. Yezhoù aljek (North American & Central America) (29)
  3. Yezhoù arawanek (Kreisteiz Amerika) (8)
  4. Yezhoù araukanek (Kreisteiz Amerika) (2)
  5. Yezhoù arawakek (Kreisteiz Amerika, Caribbean) (60)
  6. Yezhoù aroutaniek-sapek (Kreisteiz Amerika) (2)
  7. Yezhoù aymarek (Kreisteiz Amerika) (3)
  8. Yezhoù barbakoek (Kreisteiz Amerika) (7)
  9. Yezhoù kahouapanek (Kreisteiz Amerika) (2)
  10. Yezhoù karibek (Kreisteiz Amerika) (29)
  11. Yezhoù tchapakurek-wanhamek (Kreisteiz Amerika) (5)
  12. Yezhoù tchibchanek (Central America & Kreisteiz Amerika) (22)
  13. Yezhoù tchokoek (Kreisteiz Amerika) (10)
  14. Yezhoù tchonek (Kreisteiz Amerika) (2)
  15. Yezhoù komekrudek (Hanternoz Amerika & Kreiz Amerika) (3)
  16. Yezhoù waikouriek (8)
  17. Yezhoù harakmbetek (Kreisteiz Amerika) (2)
  18. Yezhoù djikakeek (Kreiz Amerika)
  19. Yezhoù djivaroek (Kreisteiz Amerika) (4)
  20. Yezhoù katoukinek (Kreisteiz Amerika) (3)
  21. Yezhoù lenkek (Kreiz Amerika)
  22. Yezhoù loulek-vilelek (Kreisteiz Amerika) (1)
  23. Yezhoù makroek-geek (Kreisteiz Amerika) (32)
  24. Yezhoù makouek (Kreisteiz Amerika) (6)
  25. Yezhoù maskoyek (Kreisteiz Amerika) (5)
  26. Yezhoù matakoek-gwaikourouek (Kreisteiz Amerika) (11)
  27. Yezhoù mayek (Kreiz Amerika) (31)
  28. Yezhoù misumalpek (Kreiz Amerika)
  29. Yezhoù miksek-zokeek (Kreiz Amerika) (19)
  30. Yezhoù mosetenek (Kreisteiz Amerika) (1)
  31. Yezhoù mourek (Kreisteiz Amerika) (1)
  32. Yezhoù na-dene (Hanternoz Amerika & Kreiz Amerika) (40)
  33. Yezhoù nambikwarek (Kreisteiz Amerika) (5)
  34. Yezhoù nasaek (Kreisteiz Amerika) (1)
  35. Yezhoù otek-mangeek (Hanternoz Amerika & Central America) (27)
  36. Yezhoù panoek (Kreisteiz Amerika) (30)
  37. Yezhoù pebaek-yagwanek (Kreisteiz Amerika) (2)
  38. Yezhoù kechuaek (Kreisteiz Amerika) (46)
  39. Yezhoù salivek (Kreisteiz Amerika) (2)
  40. Yezhoù takanek (Kreisteiz Amerika) (6)
  41. Yezhoù tekistlatekek(Kreiz Amerika) (3)
  42. Yezhoù totonakek (Kreiz Amerika) (2)
  43. Yezhoù toukanoek (Kreisteiz Amerika) (25)
  44. Yezhoù toupiek (Kreisteiz Amerika) (70)
  45. Yezhoù ourouek-tchipayek (Kreisteiz Amerika) (2)
  46. Yezhoù outoek-aztekek (North America & Kreiz Amerika) (31)
  47. Yezhoù witotoek (Kreisteiz Amerika) (6)
  48. Yezhoù yanomamek (Kreisteiz Amerika) (4)
  49. Yezhoù hokanek (Hanternoz Amerika & Kreiz Amerika)
  50. Yezhoù zamoukoek (Kreisteiz Amerika) (2)
  51. Yezhoù zaparoek (Kreisteiz Amerika) (7)

Yezhoù kreolek, pidjinoù ha yezhoù konwerzh[kemmañ]

  • Yezhoù bislamaek
    • Bislameg
    • Broken (Yezh torr)
    • [Pijin
    • Tok Pisin
  • Tchabakaneg - (savet diwar ar spagnoleg ha komzet er Filipinoù).
  • Tchinook Jargon
  • Kreoleg saoznek Hawaii
  • Kreoleg Haiti
  • Hiri Motu
  • Lingua franca
  • Yezhoù kreolek savet diwar ar portugaleg
  • Rusnorsk
  • Sangoeg

Yezhoù digenvez[kemmañ]

Kreiz ha Kreisteiz Amerika[kemmañ]

  1. Aikanaeg (Brazil: Rondônia)
  2. Alagwilakeg (Guatemala)
  3. Andokeg (Kolombia, Perou)
  4. Baenaneg (Brazil)
  5. Betoieg (Kolombia)
  6. Kamsaeg (Kolombia)
  7. Kanitchaneg (Bolivia)
  8. Cayubabeg (Bolivia)
  9. Koahuilteco (SUA: Texas; biz Mec'hiko)
  10. Kofaneg (Kolombia, Ecuador)
  11. Kotonameg (biz Mec'hiko; SUA: Texas)
  12. Kwitlatekeg (Mec'hiko: Guerrero)
  13. Kulheeg (Perou)
  14. Kunzeg (Chile, Bolivia, Arc'hantina)
  15. Gameleg (Brazil: Maranhão)
  16. Gorgotoqui (Bolivia)
  17. Huamoeg (Brazil: Pernambuco)
  18. Huaveg (Mec'hiko: Oaxaca)
  19. Irantcheg (Brazil: Mato Grosso)
  20. Itonameg (Bolivia)
  21. C'hotieg (Venezuela)
  22. Karirieg (Brazil: Paraíba, Pernambuco, Ceará)
  23. Koayá (Brazil: Rondônia)
  24. Kukurá (Brazil: Mato Grosso)
  25. Mapudungeg (Chile, Arc'hentina)
  26. Maratineg (biz Mec'hiko)
  27. Movimeg (Bolivia)
  28. Munitchieg (Perou)
  29. Nambikwaraneg (Brazil: Mato Grosso)
  30. Naolaneg (Mec'hiko: Tamaulipas)
  31. Natoueg (Brazil: Pernambuco)
  32. Omuranoeg (Perou)
  33. Otieg (Brazil: São Paulo)
  34. Pankararoueg (Brazil: Pernambuco)
  35. Poueltcheg (Chile)
  36. Pouinaveg (Kolombia)
  37. Pukineg (Bolivia)
  38. Kinigueg (biz Mec'hiko)
  39. Sabeleg (Ecuador, Perou)
  40. Serieg (Mec'hiko: Sonora)
  41. Solaneg (biz Mec'hiko; SUA: Texas)
  42. Tarairioueg (Brazil: Rio Grande do Norte)
  43. Taraskeg (pe Purepecha) (Mec'hiko: Michoacán)
  44. Taushiro (Perou)
  45. Tequiraca (Perou)
  46. Tikouneg (Kolombia, Perou, Brazil)
  47. Tuchaeg (Brazil: Bahia, Pernambuco)
  48. Waraweg (Guyana, Surinam, Venezuela)
  49. Xokoeg(Brazil: Alagoas, Pernambuco)
  50. Xukouroueg (Brazil: Pernambuco, Paraíba)
  51. Yamaneg (pe Yaganeg) (Chile)
  52. Yurakareg (Bolivia)
  53. Yurieg (Kolombia, Brazil)
  54. Yurumangwieg (Kolombia)

Hanternoz Amerika[kemmañ]

  1. Adaieg (SUA: Louisiana, Texas)
  2. Aranameg-Tamikeg (US: Texas)
  3. Atakapeg (SUA: Louisiana, Texas)
  4. Beothukeg (Kanada: Douar Nevez)
  5. Kaluseg (SUA: Florida)
  6. Kayuseg (SUA: Oregon, Washington)
  7. Tchimarikeg (SUA: Kalifornia)
  8. Tchitimatcheg (SUA: Lousiania)
  9. Koahuiltekeg (SUA: Texas; biz Meksiko)
  10. Kotonameg (biz Mec'hiko; US: Texas)
  11. Eseleneg (SUA: Kalifornia)
  12. Haidaeg (Kanada: British Columbia; SUA: Alaska)
  13. Karankaweg (SUA: Texas)
  14. Karokeg (SUA: Kalifornia)
  15. Kereseg (SUA: Mec'hiko-Nevez)
  16. Konomihueg (SUA: Kalifornia)
  17. Kutenaieg (Kanada: British Columbia; SUA: Idaho, Montana)
  18. Natchezeg (SUA: Mississippi, Louisiana)
  19. Salinaneg (SUA: Kalifornia)
  20. Siuslaweg (SUA: Oregon)
  21. Solaneg (biz Mec'hiko; SUA: Texas)
  22. Takelma (SUA: Oregon)
  23. Timukueg (SUA: Florida, Georgia)
  24. Tonkaweg (SUA: Texas)
  25. Tunikeg (SUA: Mississippi, Louisiana, Arkansas)
  26. Washoeg (SUA: Kalifornia, Nevada)
  27. Yaneg (SUA: Kalifornia)
  28. Youtchieg (SUA: Georgia, Oklahoma)
  29. Zunieg (SUA: Mec'hiko-Nevez)

Azia[kemmañ]

  1. Ainoueg
  2. Bourouchaskeg (Pakistan, India) (a-wechoù liammet gant ar yeniseieg)
  3. Kalteg pe naahalieg (India) (a-wechoù liammet gant ar mundeg)
  4. Koreaneg (Norzh ha Su Korea, Sina) (a-wechoù liammet gant ar Yezhoù altaek)
  5. Nivc'heg pe gilyakeg (Rusia) (a-wechoù liammet gant ar Tchukchieg-Kamchatkeg)
  6. sumerieg (Iraq) [marv]
  7. elamiteg (Iran) [marv] (a-wechoù liammet gant ar yezhoù dravidek)
  8. hatteg (Turkia) [marv] (a-wechoù liammet gant Yezhoù kaokasek ar gwalarn)

Afrika[kemmañ]

  1. Hadzaeg (Tanzania)

Europa[kemmañ]

  1. Euskareg (Spagn, Frañs)

Yezhoù dre sinoù[kemmañ]

Yezhoù a-hiziv evit ar re vouzar[kemmañ]

  • Adamorobek (ADS)
  • Americanek (ASL)
  • Aostralianek (Auslan)
  • Aostriek "Österreichische Gebärdensprache" (ÖGS)
  • BANZSL - Yezh kar enni ar rannyezhoù BSL, Auslan ha NZSL
  • Brazilek "Língua Brasileira de Sinais" (LIBRAS)
  • Breizhveurek (BSL)
  • Sinaek "中国手语" (CSL)
  • Izelvroek "Nederlandse Gebarentaal" (NGT)
  • Finnek "Suomalainen viittomakieli" (SVK)
  • Flandrezek "Vlaamse Gebarentaal" (VGT)
  • Gallek "Langues des Signes Français" (LSF)
  • Alamanek "Deutsche Gebärdensprache" (DGS)
  • Hawaiiek
  • Indianek
  • Italianek "Lingua dei Segni Italiana"
  • Iwerzhonek (ISL)
  • Japanek "日本手話" (Nihon shuwa), (JSL)
  • Malayek "Bahasa Isyarat Malaysia" (BIM)
  • Maltek "Lingwi tas-Sinjali Maltin" (LSM)
  • Meksikanek "Lengua de Señas Mexicana"
  • Zelandnevezek (NZSL)
  • Nikaragwek "Idioma de Signos Nicaragüense" (ISN)
  • Penangek (implijet e Malazia)
  • Polonek "Polski Język Migowy" (PJM)
  • Portugalek "Lingua Gestual Portuguesa" (LGP)
  • Kwebekek "Langue des Signes Québécois" (LSQ)
  • Selangorek (implijet e Malazia)
  • Suafrikanek (SASL)
  • Spagnolek "Lenguaje de Signos Español" (LSE)
  • Svedek "Tecknad svenska" (TS)
  • Suisek evit gallaouegerion "Langage Gestuelle"
  • Suisek evit alamanegerion "Deutschschweizer Gebärdensprache" (DSGS)
  • Taiwanek (TSL)
  • Yukatekek-Mayaek

Liammoù diavaez[kemmañ]

Daveoù[kemmañ]

  • Boas, Franz. (1911). Handbook of American Indian languages (Vol. 1). Bureau of American Ethnology, Bulletin 40. Washington: Government Print Office (Smithsonian Institution, Bureau of American Ethnology).
  • Boas, Franz. (1922). Handbook of American Indian languages (Vol. 2). Bureau of American Ethnology, Bulletin 40. Washington: Government Print Office (Smithsonian Institution, Bureau of American Ethnology).
  • Boas, Franz. (1933). Handbook of American Indian languages (Vol. 3). Native American legal materials collection, title 1227. Glückstadt: J.J. Augustin.
  • Campbell, Lyle. (1997). American Indian languages: The historical linguistics of Native America. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-509427-1.
  • Campbell, Lyle; & Mithun, Marianne (Eds.). (1979). The languages of native America: Historical and comparative assessment. Austin: University of Texas Press.
  • Goddard, Ives (Ed.). (1996). Languages. Handbook of North American Indians (W. C. Sturtevant, General Ed.) (Vol. 17). Washington, D. C.: Smithsonian Institution. ISBN 0-16-048774-9.
  • Goddard, Ives. (1999). Native languages and language families of North America (rev. and enlarged ed. with additions and corrections). [Map]. Lincoln, NE: University of Nebraska Press (Smithsonian Institute). (Updated version of the map in Goddard 1996). ISBN 0-8032-9271-6.
  • Gordon, Raymond G., Jr. (Ed.). (2005). Ethnologue: Languages of the world (15th ed.). Dallas, TX: SIL International. ISBN 1-55671-159-X. (Online version: http://www.ethnologue.com).
  • Greenberg, Joseph H. (1966). The Languages of Africa (2nd ed.). Bloomington: Indiana University.
  • Mithun, Marianne. (1999). The languages of Native North America. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-23228-7 (hbk); ISBN 0-521-29875-X.
  • Ross, Malcom. (2005). Pronouns as a preliminary diagnostic for grouping Papuan languages. In: Andrew Pawley, Robert Attenborough, Robin Hide and Jack Golson, eds, Papuan pasts: cultural, linguistic and biological histories of Papuan-speaking peoples [2]
  • Ruhlen, Merritt. (1987). A guide to the world's languages. Stanford: Stanford University Press.
  • Sturtevant, William C. (Ed.). (1978-present). Handbook of North American Indians (Vol. 1-20). Washington, D. C.: Smithsonian Institution. (Vols. 1-3, 16, 18-20 not yet published).
  • Voegelin, C. F.; & Voegelin, F. M. (1977). Classification and index of the world's languages. New York: Elsevier.