Gwerc'h-Breizh

Eus Wikipedia
Mont d’ar merdeerezh Mont d’ar c’hlask
Gwerc'h-Breizh
Tiez kozh e kreiz-kêr.
Tiez kozh e kreiz-kêr.
Ardamezioù
Anv gallaouek La Gèrch
Anv gallek (ofisiel) La Guerche-de-Bretagne
Bro istorel Bro-Roazhon
Melestradurezh
Departamant Il-ha-Gwilen
Arondisamant Felger-Gwitreg
Kanton Gwerc'h-Breizh (pennlec'h)
Kod kumun 35125
Kod post 35130
Maer
Amzer gefridi
Élisabeth Guiheneux
2020-2026
Etrekumuniezh Gwitreg Kumuniezh
Bro velestradurel Bro Gwitreg
Lec'hienn web http://www.laguerchedebretagne.fr
Poblañsouriezh
Poblañs 4 249 ann. (2019)[1]
Stankter 369 ann./km²
Douaroniezh
Daveennoù
lec'hiañ
47° 56′ 29″ Norzh
1° 13′ 47″ Kornôg
/ 47.941389, -1.229722

47° 56′ 29″ Norzh
1° 13′ 47″ Kornôg
/ 47.941389, -1.229722

Uhelderioù kreiz-kêr : 76 m
bihanañ 51 m — brasañ 91 m
Gorread 11,53 km²
Breizh5dept.svg
Lec'hiañ ar gêr
Gwerc'h-Breizh

Gwerc'h-Breizh[2] (La Guerche-de-Bretagne e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Il-ha-Gwilen. Pennlec'h Kanton Gwerc'h-Breizh eo.

Douaroniezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Anv[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Testeniekaet eo anv al lec'h dinan ar furmoù Wirchia en XIvet kantved[3], Guircha ha Guirchia e 1096 [4][5], capella Guirchiœ e 1152, ecclesia Guerchiœ e 1206[6].

Dont a ra Guerche eus werk pe werka e germaneg (« savadur difenn »)[7]. Ur c'hreñvlec'h e oa, e prenn peurliesañ, savet war ur duchenn naturel pe graet gant an dud. E Gwerc'h-Breizh, ne chom roud ebet anezhañ, nemet aspadennoù eus an duchenn c'hladdalc'hel e vefe, ur savenn zouar vras plaenaet hogos penn-a-benn hiziv, ma oa savet kestell Gwerc'h-Breizh an eil goude egile.

Ar pep brasañ eus an anvioù-lec'h e Guerche a zu eus an VIIIvet kantved hag an IXvet kantved. Hervez an istorour Noël-Yves Tonnerre, Gwerc'h-Breizh ne oa ket ul c'hreñvlec'h savet a-enep ar C'hallaoued pe an Anjevined, met da dalañ ouzh preizhadennoù an Normaned. Hervez tud all e oa savet gant ar Franked, en VIIIvet kantved, ur rouedad ec'hon a greñvlec'hioù war harzoù o rouantelezh d'en em zifenn a-enep ar Vretoned[8].

E-pad an Dispac'h Gall, ar gumun a oa adanvet Montagne-de-la-Guerche[9].

Dre fazi, darn o deus soñjet hag e oa diwar anv ar Werc'hez(Daveoù a vank).

Ardamezioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

"En gul e zri leonparzh en argant an eil dreist egile"

Brezhoneg[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • E distro-skol 2021 e oa enskrivet 29 skoliad er c'hlasoù divyezhek (4,4 % eus skolidi ar gumuniezh evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)[10].

Istor[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Dispac'h Gall[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Gant al lezenn eus an 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Gwerc'h-Breizh da benn ur bann[11].

XXvet kantved[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Brezel-bed kentañ[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • 134 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, d.le. 4,31% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911[12]; unan anezhe a varvas e Virton e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, er 124vet Rejimant Troadegiezh e oa[13].

Eil Brezel-bed[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Seitek den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel[12].

Trevadennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Darvoudoù-sport a bep seurt[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Monumantoù ha traoù heverk[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Tiez o bannoù koad.
  • Koad Gwerc'h.
  • Penniliz katolik Intron Varia.
  • Monumant ar re varv[15].

Emdroadur ar boblañs[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Niver a annezidi

Melestradurezh[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Roll ar vaered
Mare Anv Strollad Karg
1945 1977 Henri Lassourd UDR Mezeg-loened
Kannad (1968-1973)
Kuzulier-departamant kanton Gwerc'h-Breizh (1951-1976)
1977 1989 Emmanuel Pontais DVD Mezeg
Kuzulier-departamant kanton Gwerc'h-Breizh
1989 Eost 2003 Patrick Lassourd RPR Mezeg-loened
Senedour (1998-2003)
Eost 2003 Mae 2020 Pierre Després UMP Labourer-douar
Kuzulier-departamant kanton Gwerc'h-Breizh
Mae 2020 → bremañ Élisabeth Guiheneux
N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù.

Tud[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ardamezeg ar familhoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Dessin en attente.jpg Olivier Barbette
Gwareger eus gward Gwerc'h-Breizh e 1464 ; bet noblet e 1466

Liammoù diavaez[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Notennoù ha daveoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  1. Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
  2. Gwerc'h, hepmui, e Geriadur Hemon-Huon, e 1995.
  3. Albert Dauzat et Charles Rostaing : Dictionnaire étymologique des noms de lieux en France. 1963 / 1978.
  4. Abad Bossard ha Levraoueg vroadel c'hall.
  5. Hervé Abalain, Noms de lieux bretons, p. 71, embanadurioù Jean-paul Gisserot ISBN:2877474828.
  6. [Lien web|url=http://www.infobretagne.com/guerche-de-bretagne.htm Etymologie et Histoire de La Guerche-de-Bretagne], infobretagne 28/12/2016.
  7. Hervé Abalain, Noms de lieux bretons, p. 71, embanadurioù Jean-paul Gisserot ISBN:2877474828.
  8. Jean-Claude Meuret, Peuplement, pouvoir et paysage sur la marche Anjou-Bretagne, Laval, Société d'Archéologie et d'Histoire de la Mayenne, 1993, 656 p.
  9. "Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui" war lec'hienn an École des hautes études en sciences sociales.
  10. Distro-skol ar c’helenn divyezhek e 2019
  11. J. B. Duverger, Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat, Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.106
  12. 12,0 ha12,1 [1] Monumant ar re varv - Memorial Genweb
  13. Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
  14. Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
  15. [2] Memorial Genweb