Samariom

Eus Wikipedia
Mont d’ar merdeerezh Mont d’ar c’hlask
Radiation warning symbol.svg
Vector molecule.svg
Samariom
PrometiomSamariomEuropiom

Sm
Pu
Taolenn beriodek, Samariom
Perzhioù hollek
Niver atomek 62
Rummad kimiek Lantanidoù
Strollad Lantanidoù
Trovezh 6
Bloc'h f
Tolz atomek 150,36
Aozadur elektronek
[Xe] 4f6 6s2
Dasparzh an elektronoù : 2, 8, 18, 24, 8, 2
Electron shell 062 Samarium - no label.svg
Perzhioù atomek
Niver oksidadur + 3, +2
Oksidenn vazennek skañv
Tredanleiegezh 1,170 (Skeul Linus Pauling)
Gremmoù ionadur 1 : 544,524 kJ/mol
2 : 1 068,092 kJ/mol
3 : 2 257,755 kJ/mol
4 : 3 994,490 kJ/mol
Skin atomek 236 pm
Skin kenamsav 185 pm
Skin Van der Vaals (stlenn ebet)
Perzhioù fizikel
Arvez Kaled
Douester (≈20°C) 7,536 g/cm3
Teuzverk 1 072°C
Bervverk 1 794°C
Tredanharzusted 0,94 nΩ•m (e 20°C)
Neuz an elfenn
Samarium-2.jpg
Info icon 001.svg

Un elfenn gimiek eo ar samariom ; Sm eo e arouez kimiek, 62 e niver atomek ha 150,36 e dolz atomek.

Istor[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

E 1879 e voe dizoloet ar samariom gant ar c'himiour gall Paul Émile Lecoq de Boisbaudran en un tamm kailh samarskit, (Y,C,U,Fe)3(Nb,Ta,Ti)5O16.
Diwar anv ar c'hailh samarskit e tibabas Paul Émile de Boisbaudran hini an elfenn nevez.

Douaroù rouez all a voe tennet eus ar samariom bet hiniennekaet e 1879, rak ampur e oa : ar gadoliniom 64Gd e 1886 hag an europiom 63Eu e 1901.

Perzhioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Ur metal liv an arc'hant eo ar samariom glan. Oksidet e vez tamm-ha-tamm pa vez lezet en aer, ha pegañ a ra an tan ennañ e 150 °C. Zoken pa vez miret en eoul e vez oksidet, ar pezh a ro ul liv gris-arvelen dezhañ. Evit ma chomfe lufrus ez eo ret e virout en un endalc'her gant ur gaz diheged evel an argon 18Ar.

Kimiek[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Gorrek e tazgwered ar samariom gant dour yen, ha buan gant dour zomm :
2 Sm [k] + 6 H2O [d] → 2 Sm(OH)3 [dz] + 3 H2 [g][1]
2 Sm [k] + 3 H2SO4 [dz] → 2 Sm [dz] + 3 SO4 [dz] + 3H2 [g]

Izotopoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Skinoberiek eo ar samariom a gaver en natur. Pevar izotop zo : 144Sm, 150Sm, 152Sm ha 154Sm.
Samariom-152 eo an hini paotañ.

Izotopoù stabilañ ar samariom
Izotop % en natur Hanter-vuhez Digevanad
144Sm 3,07 stabil, 82 neutron
145Sm kevanaozet 340 devezh 145Pm
146Sm louc'hoù 1,03x108 bloavezh 142Nd
147Sm 14,99 1,06x1011 bloavezh 143Nd
148Sm 11,24 7x1015 bloavezh 144Nd
149Sm 13,82 > 2x1015 vloavezh 145Nd
150Sm 7,38 stabil, 88 neutron
151Sm kevanaozet 90 bloavezh 151Eu
152Sm 26,75 stabil, 90 neutron
153Sm kevanaozet 46,284 eurvezh 153Eu
154Sm 22,75 > 2,3x1018 vloavezh 154Gd

Arver[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  • Gwarelloù samariom-kobalt (SmCo5 pe Sm2Co17) eo an arver pennañ. Dek mil gwezh galloudusoc'h eget ar gwarelloù graet diwar houarn eo ar gwarelloù-se ; n'eus nemet ar re a zo fardet diwar neodimiom a zo galloudusoc'h c'hoazh, hogen diaesoc'h eo diwarellaat ar re Sm-Co, ha betek 700 °C da nebeutañ e chomont stabil (300-400 °C evit ar gwarelloù Nd).
E kefluskerioù bihan, e selaouelloù, klevelloù ar binvioù-seniñ e kaver hevelep gwarelloù.

Notennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  1. Alc'hwez : k = kalet, d = dourek, dz = dourzileizhenn, g = gaz
  2. CRC Handbook of Chemistry and Physics
  3. 3,0 3,1 ha3,2 Royal Chemical Society (en) Liamm oberiant 28 GEN 13


Daveennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]


Kimiezh | Elfennoù kimiek

Rolloù hervez an arouez ~ hervez an anvTaolenn beriodek
Taolennoù an izotopoù rannet ~ klok