Marmouz (loen)

Marmouzed
Ur gorilh
Rummatadur klasel
Riezad :	Loened
Skourrad :	Chordata
Kevrennad :	Mammalia
Urzhiad :	Primates
Ar pennad-mañ a denn d'ar vevoniezh

Ar marmouzed (pe marmouzien) a zo bronneged eus an urzhiad Primates hag a ya d'ober an infraurzhiad Simiiformes.

Liesseurt eo ar marmouzed ha rannet int e tri rumm:

• Marmouzed ar Bed nevez
• Marmouzed ar Bed kozh
• Ar marmouzed meur (ar gorilhed, ar chimpanzeed, ar bonoboed, an orangoutaned hag a-wechoù ar gibboned hag an den)

Gerdarzh ha sterioù astenn

Dont a rafe marmouz eus ar ger galleg marmot a dalveze evit ur "singe à longue queue" (marmouz e lost hir) er geriadur Furetière (XVII^vet kantved). Evel ar ger marmot e vez implijet marmouz dre hevelebiezh evit ar vugale. Pa vez kaoz eus Yann Varmouz e taveer d'ar bugel personiet. Implijet e vez evit kunujenniñ, dreist-holl evit lakaat da intent eo divalav pe ez-fizikel pe dre e stuzegezh an den kunujennet. En un doare dousoc'h e vez graet marmouz eus un den a c'hell drevezañ jestroù un den all hag e vez lavaret e varmouz ar jestr. P'eo ar marmouzed loened a seblant speredek e c'heller taveiñ da spered un den fin ha gwidreüs. Marmouzañ an traoù, da lavaret eo fardañ diwar patromoù reoù all evit touellañ an dud, e c'heller ober ivez.

Perzhioù boutin

Un nebeud perzhioù boutin a zo d'ar marmouzed : un empenn diorroet mat e-keñver ment o c'horf, un dremm divlev, treid ha daouarn hegrog a lak darn anezho gouest da bignat er gwez hag er brousgwez. Darn anezho o deus lostoù hir ha blev war o c'horfoù a-bezh.

Rummatadur

Marmouzed e-barzh Park Kam Shan e Hong-Kong

• URZHIAD PRIMATES
  • (Isurzhiad Strepsirrhini: rakmarmouzed nann-tarsioù)
  • (Isurzhiad Haplorrhini: tarsioù, marmouzed ha marmouzed-meur)
    • (danurzhiad Tarsiiformes)
    • danurzhiad Simiiformes: marmouzed
      • Parvurzh Platyrrhini: marmouzed ar Bed nevez
        • Kerentiad Cebidae: marmosetoù, tamarinoù, kabusined ha marmouzed gwiñvered (56 spesad)
        • Kerentiad Aotidae: marmouzed-noz, marmouzed kaouenned, douroukoulioù (8 spesad)
        • Kerentiad Pitheciidae: titioù, sakioù hag ouakarioù (41 spesad)
        • Kerentiad Atelidae: marmouzed plaver, marmouzed gevnided ha marmouzed gloanek (24 spesad)
      • Parvurzh Catarrhini
        • Dreistkerentiad Cercopithecidea Marmouzed ar Bed kozh
          • Kerentiad Cercopithecidae: (135 spesad)
        • Dreistkerentiad Hominoidea: marmouzed-meur