Abati Itron Varia Daoulaz

Eus Wikipedia
Mont d’ar merdeerezh Mont d’ar c’hlask
Porched kozh iliz Abati Daoulaz, eus ar XVvet kantved, bremañ porched ar vered.

Abati Itron Varia Daoulaz zo un abati e kumun Daoulaz, e Bro-Gerne.

N’eus ket a venec'h ken ennañ abaoe an Dispac'h gall. Kuzul-Meur Penn-ar-Bed eo Perc’henn ar savadur abaoe 1984. Meret e vez gant un diazezadur foran anvet « Chemins du patrimoine en Finistère » (Hentoù ar glad e Penn-ar-Bed). Karget eo an diazezadur-se gant an dilennidi d’ober war-dro meur a savadur eus an departamant. En Abati Daoulaz e vez kinniget ingal diskouezadegoù bras war danvezioù a bep seurt digor war ar bed holl. (istor, arz…) : ar Gelted, Egipt kozh, an Dogoned, Oadvezh an arem, ar Vikinged..[1].

Istor an abati[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Delwenn Sant Telo en Orator
  • 510 (hervez ar vojenn) : Savet e oa ur manati gant aotrou ar Faou. Distrujet e voe goude-se e-pad aloubadegoù ar Vikinged.
  • XIIvet kantved : Diazezet e voe an abati gant beskonted Bro-Leon (menec’h urzh sant Aogustin Hippo).
  • 1692 : Tremen a reas an abati e dalc’h ar Jezuisted (aluzenerien ar morlu e Brest).
  • 1771 : Serret e oa bet ar c’hloerdi. War ziskar ez eas an abati.
  • 1792 : Gwerzhet e voe ar savadur da dud prevez. Dont a reas iliz an abati da vezañ iliz ar barrez.
  • 1880 : Kroget e oa bet labourioù evit adkempenn an abati.
  • 1947 : Adprenet e voe an abati gant ur genvreuriezh seurezed eus Bleaz a zigoras ur skol.
  • 1960 : Dont a reas da vezañ un ti-diskuizh.
  • 1984 : Adprenet e voe an abati gant kuzul-meur Penn-ar-Bed.
  • 1985 : Diskouezadeg vras kentañ ("Ar mein hag ar vuhez").

Ar savadurioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kaer eo savadurioù abati Daoulaz, diskouez a reont emdroadur an arz relijiel e Breizh, adalek an XIvet kantved betek bremañ.

Ar c'hloastr
kloastr Abati Daoulaz

Ar c'hloastr nemetañ e Breizh o vezañ bet savet er stumm roman. Savet e voe etre 1167 ha 1173. Adkempennet e voe goude en 18vet kantved gant an arkitektour Bigot. Dismantret e voe da c'houde met tri c'hostez eus ar c'hloastr a voe adsavet e fin an 19vet kantved. Diazezet eo ar gwaregoù bolz war kolonennoù koublet div-ha-div. Disheñvel eo holl dogennoù ar c'holonennoù. Plant a zo kizellet outo en traoñ ha stummoù geometrek en nec'h. Er c'hloastr e weler ur veol vaen, koshoc’h eget ar c’hloastr e-unan moarvat. Dour a ziver diouzh genou dek maskl dispartiet gant tresadennoù geometrek. Bez e c'heller menegiñ c'hoazh kizelladur ur bleiz o tebriñ un azen. Soñjal a reer e vefe ken kozh hag ar 7vet pe an 9 vet kantved, hag awenet gant kizelladurioù iwerzhonat. Uzet eo en un doare dizingal bord ar veol. Graet e oa bet an dra-se gant ar venec'h a lemme o c'hontili outi a-raok mont d'al liorzh. Tremen a raer eus ar c'hloastr da rivinoù ar manati kozh en ur dremen dindan ur wareg-volz diwallet gant delwennoù ur manac'h hag ur sant kozh.

Iliz an abati.
Iliz Daoulaz

Savet e oa bet en XIIvet kantved, gant lodennoù koshoc’h marteze, adkempennet e voe er XVIvet kantved. Iliz parrez ar Faou eo bremañ.

Liorzh an abati.
Al liorzh louzeier

Gwarezet a-dreñv mogerioù uhel, al liorzh zo ul lec'h dispar evit ober pourmenadennoù a-hed al letonennoù, an takadoù gleb e-lec'h ma klever richan ur wazh-dour, ha dizoloiñ ar plant hag ar gwez egzotek hag louzaoueg mod ar grenn-amzer dreist-holl. E 1997 e oa bet savet al liorzh louzoù giz gwechall er pezh a oa ur gwerjez hag ur jardrin legumaj betek hen. Klasket zo bet adsevel ul liorzh louzoù evel ma veze kavet er Grennamzer. War daou live eo tost 250 louzaouenn a gaver, deut eus ar bed holl. Plant egzotek a weler ivez ha plant en arvar. Anvioù al louzou a c'heller lenn e Brezhoneg, Latin ha Galleg.

Ar poull-kannañ
Ar poull-kanañ

En ur heuliañ ar wenojenn a ra tro ar park e tigouezher gant ar poull-kannañ a-c'hiz kozh leuniet gant ur wazh-dour.

An orator.
An Orator

E 1880 e oa bet kemmet an orator. Adsavet e voe e 1986 gant Kuzul-meur Penn-ar-Bed. Adimplijet zo bet ul lodenn eus chantele ar venec'h evit kempenn an orator. Gwelet a reer ennañ div gador-gloz deut eus an iliz c'hotek kozh, delwenn ar Werc'hez hag he mabig Jezuz hag hini Sant Telo o varc'hegañ ur c'harv. Hervez ar vojenn e oa bet roet dezhañ evit e vanati an douaroù a c'helle ober o zro en ur ober un nozvezh. Pignet e oa war ur c'harv evit gallout ober un dro vrasoc'h eget n'en dije graet war droad.

Ar feunteun
Ar feunteun

An deiziad 1550 a lenner ouzh ar feunteun met koshoc'h eo eget se. Meneget eo dija dindan anv Feunteun an Itron Varia en un akt eus 1456. Tri foull a zo d'ar feunteun-se. Degas a ra da soñj an Drinded, met ar sifr 3 a oa un arouez sakr evit ar Gelted Kozh ivez.

Ar daou savadur diwezhañ-se ne oant ket ul lodenn eus an abati kozh. Saget e voent ouzh an domani pa oa an Abati e dalc'h perc'henned prevez.

Notennoù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

  1. An diskouezadegoù zo bet en Abati Daoulaz

Liammoù diavaez[kemmañ | kemmañ ar vammenn]