Mont d’an endalc’had

Yaou (doue)

Eus Wikipedia
(Adkaset eus Yaou (mitologiezh))
Yaou
doueelezh roman, King of the Gods, god
Rann eusDii Consentes Kemmañ
Reizh pe jenerpaotr Kemmañ
Anv er yezh a orinIuppiter Kemmañ
MoranvOptimus Maximus, Ультор Kemmañ
TadSadorn Kemmañ
MammOps Kemmañ
Breur pe c'hoarJuno, Vesta, Pluto, Neptunus, Keres Kemmañ
PriedJuno Kemmañ
Kompagnun(ez)Latona, Juturna Kemmañ
Iconographic symbolthunderbolt, Erer, hasta Kemmañ
Azeulet gantrelijion Henroma Kemmañ
"Yaou ha Thetis" - gant Jean Ingres, 1811.

Yaou (diwar ar ger latin Jovis), pe Jupiter (diwar ar ger latin Jupiter pe Juppiter) a zo doue pennañ ar Romaned. Roue an doueed hag an dud e oa.

Yaou ha Jupiter a zo daou anv evit ar memes doue hag an daou anv-se a zo bet kemmesket dre ma tremene an amzer. Ar stumm Jovis en doa lakaet ar Romaned da grediñ, poent zo bet, e oa tro-c’henel ar ger, hag e oa Jupiter tro-envel ar ger. En italianeg e vez lavaret Giove, hag anavezet eo ivez e saozneg gant ar stumm Jove, dreist-holl en estlammadell "By Jove!".

Jupiter a dalvez an “doue-tad”. Klotañ a ra eta an doue-se gant Zeus pater ar C'hresianed kozh, Dagda pe Taranis ar Gelted, ha Thor ar C’hermaned.

An anv brezhonek

[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

E-barzh geriadur Gregor Rostren (1732) e kaver kement-mañ : « JUPITER, roi des Titans, mis au nombre des Dieux, Yaou, Yau, You, ar roüe Yaou, ar fals-doüe Yau. » Diwar anv an doue-se eo e teu, anat eo, anv an deiz : Yaou (Iau e kembraeg) hag an adverb “diriaou” (an deiz gouestlet da Yaou).

Tad ha mestr an holl zoueoù e oa gant ar Romaned, doue an oabl, ar gouloù, ar c’hurun hag al luc’hed. Eñ eo ivez an hini a zegas pinvidigezh war an Douar, ha diwaller meur Roma e oa. Gouestlet e oa ar C'hapitol dezhañ. Kred e oa eus al leoù hag ar c’hontradoù. Eilet e oa gant Juventus (Yaouankiz) ha Terminus (bevenn an amzer hag an egor). Skeudennet e vez alies gant luc'hed en e zorn ha gant un erer.

Ur bern bugale en doa amañ hag ahont, rak prest e veze da lammat war gement koantenn, doueez pe maouez, a blije dezhañ. Klask a rae kuzhat e garantezioù hag e vugale ouzh e wreg Juno met ne deue ket a-benn atav. Gant se he devoa bec'h an itron o klask mirout ouzh e droioù.

  • Zeus, a zo par dezhañ e relijion Hellaz kozh.

Astronomiezh

[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Roet en deus e anv da blanedenn vrasañ koskoriad an Heol : Yaou.


Commons
Commons
Muioc'h a restroù diwar-benn

a vo kavet e Wikimedia Commons.