Otto von Bismarck

Eus Wikipedia
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Otto von Bismarck, 1886
Bismarck-Monument, Hamburg

Otto Eduard Leopold von Bismarck - Graf von Bismarck (kont), ha da c'houde Fürst von Bismarck-Schönhausen (priñs), Herzog von Lauenburg (dug) a oa ur politikour mirour prusian. Ganet d'ar 1añ Ebrel 1815 ha marvet d'an 30 Gouere 1898, ul levezon bras en doa bet war Alamagn ha peurrest Europa etre ar bloavezhioù 1860 ha 1890. Ar c'hentañ kañseller Alaman e voe etre 1871 ha 1890.

Kañseller Prusia etre 1862 ha 1890 e oa bet.

Unvanet e voe Alamagn gantañ, goude un heuliad brezelioù.

Ur politikour mirour e voe ha stourm a reas a-enep al luskad sokial-demokrat. Meur a strollad a voe berzet gantañ er bloavezhioù 1880.

Ur reizhiad leveoù dre ret evit al labourerien a voe krouet gantañ avat.

Yaouankiz[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Bismarck a oa bet ganet e Schönhausen, en ur familh pinvidik e kornôg Berlin e proviñs prusian Saks. An tad, Karl Wilhelm Ferdinand von Bismarck (1771–1845), a oa ur Junker perc'henn domani hag ofisour milourel prusian. Ar vamm, Wilhelmine Luise Mencken (1789–1839), a oa ur vaouez desket mat eus ur penn e gouarnamant ofisiel Berlin. Daou vugel all a oa: ur vreur henañ Bernhard (1810–1893) hag ur c'hoar yaouankoc'h (1827–1908). Bismarck a oa plijet bras gant ar skeudenn a Junker a oa gantañ. Setu perak e oa plijet bras da vezañ gwelet en unwiskoù soudard. Bismarck a oa bet desket mat ha mailh war ar c'homz. Ouzhpenn an Alamaneg e yezh vamm e vestronie ar saozneg, ar galleg, an italianeg, ar poloneg hag ar rusianeg.

Bismarck a oa bet skoliataet e skol Johann Ernst Plamann, hag e skol Friedrich-Wilhelm ha Graues Kloster evit an eil derez. Etre 1832 ha 1833, e oa bet o studiañ ar Gwir e Skol-veur Göttingen, eno e oa ezel eus ar Corps Hannovera Göttingen. Goude-se e oa bet e Skol-veur Berlin (1833–35).