Kanol Naoned-Brest
Un danvez pennad eo ar pennad-mañ ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ.
Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.
| Kanol Naoned-Brest | |
|---|---|
 | |
| Melestradur | |
| Riez |  Bro-C'hall |
| Bro |  Breizh |
| Departamantoù | 44, 35, 56, 22, 29 |
| Mentoù | |
| Hirder | 364 km |
| Skluzioù | 238 (27 m x 4,50 m) Naoned (#1) : 50 x 7 m Kastellin (#237) : 40 x 10 m [1] |
| Donder | 1,60 m |
| Frankiz [2] | 2,40 m |
| Istor | |
| Krouidigezh | 1803 |
| Digoradur | 1858 |
| Red | |
| Penn | Naoned (47°12′39″ N 1°32′21″ K) |
| Adstêrioù | Riolenn Hilwern (56 ha 22) Dore (22) |
| Dibenn | Lenn-vor Brest (48°18′14″ N 4°17′23″ K) |
 | |
Ar ganol eus Naoned da Vrest (pe Kanol Naoned-Brest) zo ur ganol zo bet kleuziet e Breizh evit aozañ monedone ar bigi ha kobiri etre kêrioù Naoned ha Brest, dre ziabarzh an douaroù. Kleuziet e oa bet en XIXvet kantved hag en em astenn a ra a-hed 364 km, gant 238 skluz etre an daou benn.
Ar ganol e Pont-ar-Gergoad.
Ar ganol e Sant-Nikolaz-an-Hent.
.jpg)
Douaroniezh
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]Treuziñ Breizh a-hed 364 km a ra ar ganol.
Tremen a ra dre draoñienn an Erzh, un adstêr d'al Liger e Naoned ha skeiñ a ra war-du ar Gwalarn evit tapout traoñienn an Izar ha diskenn d'ar Gwilen. En ur vont uheloc'h e tap an Oud ar ganol dre Redon ha Josilin betek Roc'han ha Pondi. E traoñienn ar Blavezh ez a an hent dour e-biou da dourioù Lenn Gwerledan. Dre ur skalier skluzioù ez a ar ganol betek an Aer, adstêr ar Stêr Aon, dre gêr Karaez. E Speied e kej ar ganol gant ar Stêr Aon a ya betek Lenn-vor Brest dre Gastell-Nevez-ar-Faou ha Kastellin.
Istor
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]Ken abred hag er XVIvet kantved e oa bet soñjet kleuziañ un hevelep kanol. Met n’eo nemet dindan ren Napoleon Iañ, pa oa listri Breizh-Veur o lakaat blokus war porzh Brest, e voe roet lañs dezhi da vat, evit kaout ul liamm diriskl etre an daou borzh bras. Karget e voe an ijinour Guy Bouessel da studiañ ar raktres e 1803. Kroget e voe da gleuziañ adalek 1811, gant peizanted eus ar vro ha dreist-holl gant galeourien ha prizonidi brezel. Digoret e voe ar ganol en ur mod ofisiel gant Napoleon III e 1858, met kroget e oa bet da vageal warni kerkent ha 1842.
E-pad degadoù a vloavezhioù e talvezas ar ganol da gas marc’hadourezh e diabarzh Breizh. Tamm-ha-tamm avat e voe graet muioc’h gant an hentoù nevez-savet e-kreiz ar vro ha gant an hentoù-houarn evit kas ar varc’hadourezh-se ha nebeutoc’h gant kobiri ar ganol.
Pa voe savet stankell dredan Gwerledan er bloavezhioù 1920 e voe troc’het ar ganol e div lodenn ha ne c’halled ket bageal ken etre Mêl-Karaez ha Pondi. Gant al lenn savet e Gwerledan, gant ar stankell, e voe beuzet 8 km eus ar ganol ha 17 skluz.
Ar ganol er sevenadur
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]Skrivet ez eus bet ul levr gant Jean Kergrist : "Les Bagnards du Canal de Nantes à Brest". Un arvest a zo ivez diwar-benn galeourien ar ganol, gant Jean Kergrist atav.
Levrlennadur
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]- (fr) Loïc Abed : Le canal de Nantes à Brest – Montreuil-Bellay : Éditions C. M. D., 1998 (ISBN 9782909826820)
- (fr) Jacques Guillet, Jean-Pierre Cébron, Émile Guyomard : La batellerie bretonne – Douarnenez : Éditions de L'estran, 1988 (ISBN 9782903708146)
Liammoù diavaez
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]- (fr) Canaux de Bretagne
- (fr) Ul lec'hienn bersonel
Notennoù
[kemmañ | kemmañ ar vammenn]
| ||||||||||||||||||||
.svg){kind=small}