Diforc'hioù etre adstummoù "Alamaneg"

Aller à la navigation Aller à la recherche
117 okted lamet ,  9 miz zo
Diverradenn ebet eus ar c'hemm
D (kempenn, replaced: V{{vet}} → {{Vvet}} (7) using AWB)
 
=== Kentañ kemmadurioù-kensonennoù ===
Gant ar c'hentañ kemmadurioù-kensonennoù (''erste germanische Lautverschiebung'') e-tro ar {{Vvet}} kantved kent J.-K.JK e komañse ar yezh c'hermanek voutin a-ziwar ur rannyezh indez-europekindezeuropek. Gant ar c'hemmadurioù-mañ e vez displeget an diforc'hioù a zo etre ar yezhoù germanek (Alamanegalamaneg, hag[[nederlandeg]], all[[saozneg]], h.a.) hag ar yezhoù indezeuropek all. Evit eeunaat an traoù e c'haller kinnig anezho er mod-mañ:
* k → h : [[latin|lat.]] ''casa'' e [[latin]] —alam. ''Haus'', en alamaneg,saoz. ''house'' e [[saozneg]]
* p → f : lat. ''pater'' e latin —saoz. ''father'', e saozneg,alam. ''Vater'' en alamaneg
* t → th : lat. ''tres'' e latin —saoz. ''three'', e saozneg,ndl. ''drie'' e nederlandeg
* d → t : lat. ''decem'' e latin —ndl. ''tentien'', e saozneg,saoz. ''tienten'' e nederlandeg
* g → k : lat. ''gula'' e latin —alam. ''Kehle'', en alamaneg,ndl. ''keel'' e nederlandeg
* bh → b : ''bhrātā'' e [[sañskriteg|sañskr.]] (''fraterbʰrātā'' en latin) —alam. ''Bruder'', en alamaneg,saoz. ''brother'' e saozneg
* dh → d : sañskr. ''adhamadʰam'' e sañskriteg —soaz. ''deed'', e saozneg,ndl. ''daad'' e nederlandeg
* gh → g : *''ghostisgʰostis'' e [[indezeuropeg]] (lat. ''hostis'' e latin) — alam. ''Gast'', en alamaneg,saoz. ''guest'' e saozneg
 
=== Eil kemmadur-kensonennoù ===
 
Er c'hontrol eus Stadoù war an harzoù eo chomet ar c'hornadoù-bro germanek lodennet (''Kleinstaaterei'') anezhe a-hed ar Grennamzer tout kazimant, ar pezh a lako diforc'h diorroadur ar rannyezhoù a zo diforc'h-rik ha, gwech a ve, dibosupl da gompren evit daou zen é kaozeal eus kornajoù-bro disheñvel. Kaset eo bet peurunvaniñ an holl rannyezhoù gant ar varzhed hag o ''Mittelhochdeutsche'' poetik war-dro an {{XIIIvet}} kantved, nawazh n'eo ket bet levezonet yehz an dud gant an dra-se, peogwir ne ouie an taol bras eus an dud na lenn na skrivañ. Hag ar mod-se zo bet e-pad pell un troc'h etre ar c'hornadoù-bro jermanek, div vro pe kornad-bro yezh :
* en norzh, ha dreist-holl e treuziad an Hanse ma oa an alamaneg izel ulur [[yezh vehikular|langaj vehikular]] eus mor an norzh da beket ar mor baltik.
* er Su e vize savet gant tud gouiek ha lennek, a-dammig-da-dammig, abaoe ar {{XIVvet}} kantved ur yezh komprenet gant an holl dud a rae gant rannyezhoù all, ar pezh a zeuas da vezañ an alamaneg standard (''Hochdeutsch''). An dra zo da verzout ivez eo n'eus ket bet choazet ur yezh kêr-benn evel vize graet gant ar Stadoù all maez ar vro.
 
457

modifications

Lañser merdeiñ