Mont d’an endalc’had

Morvan Marchal : diforc'h etre ar stummoù

243 okted ouzhpennet ,  2 vloaz zo
Diverradenn ebet eus ar c'hemm
(Astennoù : buhez ha politikerezh)
Diverradenn ebet eus ar c'hemm
bezañ bet o taremprediñ Servij ar [[File:Morvan-marchal.jpg|thumb|Morvan Marchal krouer ar baniel Gwenn-ha-du]]
'''Morvan Marchal''', ''Maurice Marchal'' en ti-kêr, ganet d'an [[31 a viz Gouhere]] [[1900]] e [[Gwitreg]], e [[Bro-Roazhon]], ha marvet d'an [[13 a viz Eost]] [[1963]] e [[Pariz]], a zooa un tisavour hag un emsaver politikel breton, unan eus diazezerien [[Unvaniezh Yaouankiz Breiz|Strollad Ranvroelourien Breiz]] hag e gelaouenn, [[Breiz Atao]]. Ezel eo bet eus Unvaniez ar [[Seiz Breur]]. Brudet eo evel krouer banniel Breizh modern, ar [[Gwenn -ha -Du]], e [[1923]].
 
== Buhez ==
Goude studioù war an Arzoù e [[Roazhon]] e dapastapas an eil blasrenk e kenstrivadeg priz[[Priz Roma]] e [[1924]]. A-raok eez emezelas een [[Unvaniez ar Seiz VreurBreur]] hahag e 1923 e kinnigas "ur banniel modern evit Breizh vodern", ar Gwenn-ha-Du. Gwelet e voe e-war tal Ti Breizh da geñver diskouezadeg an Arzoù kinklañ e Pariz e [[1925]] ha berzh bras a reas ken eo deuet hollvrudet ar banniel hollvrudet. Eno e oa traoù bet savet gant arzourien ar [[Unvaniez ar Seiz Breur|"Seiz Breur"]] war ziskouez. Ezel eus al luskad arzourien-se e oa Morvan Marchal.<br>
Oberiant e voe en [[Eil Emsav|Eil Emsav]], met e [[1935]] e tilojas evit staliañ e [[Laval]] e guzulva tisavour. E-pad an Eil-Brezel-bed e tiskouezas bezañ a-du kreñv gant an [[Alamagn|Alamaned,]] hag e voe paket e-barzh ar [[Karzhadeg|Garzhadeg]] ken e voe rediet chañch micher ha labourat evit Gaz de France e rannvro Pariz.
 
== Obererezh politikel ==
E-touezhtouez diazezerien Strollad Ranvroelourien Breiz hag e gelaouenn, [[Breiz Atao]], e [[1919]] eo bet, hag eñ, studier e Skol an Arzoù-Ker, e Roazhon.<br>
Dre vras, termenet eo bet obererezh politikel ''M. Marchal'' evel ur saviad war an tu-kleiz hag an tu kreveadelour. Gant Morvan Duhamel e kemeras penn ar Strollad Emrenourien Breizh e Kendalc'h Kastellin e [[1928]]. Er c'huzul-ren e oa, pa oa bet savet ar strollad e Gwengolo [[1927]] hag e tegasas gwirioù implij an titl ''Breîz Atao'' d'ar strollad. Goude an disoc'hoù dister a dapas ar strollad e dilennadegoù [[1930]], [[Maoris Duhamel]] hahag reiñ a reasroas o dilez e [[1931]]. DilezañDilezel a reas ivez an ober politikel brezhon.<br>
Ne voe anv mui anezhañ a-raok ar bloavezoù[[bloavezhioù 1940]], pa reiñ a reasroas e anv d'ar ''Rassemblement national populaire'' renet gant Marcel Déat, ur politikour gall aentanetentanet gant ar c'henlabourat gant an Nazied[[Naziegezh|nazied]]. SkrivañPennadoù a reasskrivas e-barzh kelaouenn ar strollad pennadoù, darn anezho gant mennozhioù enepyusev[[Enepyuzevegezh|enepyuzev]].<br>
Goude an Dieubidigezh, kaset e voe kaset dirak aral barnerlez-varn ha tamallet eoe betvoe dezhañ bezañ bet o tarempredñtaremprediñ ar ''Sicherheitdienst'', Servij Surentez ar polis nazi (Sicherheitdienst), e Roazhon ha miret liammoù strizh gant [[Olier Mordrel]]. <br>Didamallet e voe dre testoùdestoù un nebeud frañmasoned a zisplegas e oa bet dindan urzhioù anar Harzerezh[[Rezistañs]] pa oa o c'henlabourat gant an Alamaned. Koulskoude e tapas pemzek bloazbloavezh ana [[dizenorZizenor broadel|zizenor broadel]] a viras outañ kendalc'h gant e vicher (diskounet; digounaet e voe e [[1951)]].<br>
E [[1961]] ez emezelas er MOB, ''Mouvement pour l'Organisation de la Bretagne''.
Echuiñ a reas e vuhez klañv ha nammet ha pa 'z e roas e anv d'ar MOB e 1961.
 
Klañv ha nammet e oa e dibenn e vuhez. E Pariz e voe beziet goude e varv e 1963 ; tremen tregont vloaz diwezhatoc'h, e [[1997]] e voe treuzkaset e relegoù da [[Kastell-Geron|Gastell-Geron]] m'emañ margav ar familh.
 
== Drouizelezh ==
 
== Enorioù ==
Ur straed war e anv a gaverzo e [[Gwitreg]].
 
 
 
== Levrennadurezh==
* Lionel Henry, Dictionnaire biographique du mouvement breton, Yoran Embanner, 2016. Pennad : Marchal Morvan.
 
 
 
 
== Levrlennadur==
* Lionel Henry, ''Dictionnaire biographique du mouvement breton'', Yoran Embanner, 2016. Pennad : Marchal Morvan.{{ISBN|978-2-916579-59-7}}
 
{{DEFAULTSORT:Marchal, Morvan}}
Implijer dizanv