Pedagogiezh

Diwar Wikipedia, an holloueziadur digor

Labour zo d'ober c'hoazh a-raok peurechuiñ ar pennad-mañ. Ma fell deoc'h reiñ un tamm skoazell, krogit e-barzh. Mar karfec'h reiñ hoc'h ali ha netra ken, grit 'ta e pajenn ar gaozeadenn.

Ar bedagogiezh a zo ur ger dezhañ meur a ster, a zo ret spisaat kent mont pelloc'h, dre ma teu eus ar galleg "pédagogie" (diwar ar henc'hresianeg: παιδαγωγέω paidagōgeō), hag a dalv ivez meur a dra. Gant ar gelennerien avat e vez kavet aes.

[kemmañ] Sterioù ar ger

• Dre ma'z eo diazet ar ger war ar gwriziennoù παῖς (> παιδος) "bugel" hag ἄγω "kas, ren", e ra dave d'ar vugale. Talvezout a ra neuze

• • pe ar sevel-bugale, pe an desavouriezh, a vez graet gant tud ar vugale er gêr kentoc'h,
  • pe ar c'helenn-bugale, ha neuze e tenn d'ar c'helenn-bugale, ur rann (an hini bouezusañ) d'ar gelennouriezh.

• Alies avat, ha dre fazi hervez tud zo, e vez implijet ar ger pedagogiezh evit komz eus kelenn hepmuiken, kelenn bugale pe tud vras: da neuze e vije pe ur fallimplij eus ar ger, pe ur gweadur graet d'ar ster orin.

N'eo ket e-barzh gweadur ar ster, un dra ordinal en istor ar gerioù, emañ an dalc'h, met e sterva ar ger: traoù disheñvel, ha re zisheñvel, a vije dindan ar memes ger: ar sevel-bugale, ar c'helenn-bugale, ar c'helenn-tud (bras ha bihan).

[kemmañ] Ger nevez

Ur ger nevez, "sciences de l'éducation" zo bet krouet e galleg evit chom hep ober gant ar ger "pedagogiezh". Ober a raio e hent marteze e brezhoneg diwar zreveziñ. Evit poent n'eo ket asur an droidigezh anezhañ: skiantoù an deskiñ, skiantoù ar c'helenn, daou dra disheñvel mat.

(da beurgempenn)