Media

Eus Wikipedia
Mont da : merdeiñ, klask

Ar ger "media" a zo ur ger deuet eus al latin, kemeret e saozneg evit ober anv eus doareoù da embann keleier, pe evel a lavar lod, da gomunikañ pe da "bellgehentiñ", da gas ditour da viliadoù pe da vilionoù a dud.
Tro-dro d'ar bloaz 1920 e oa bet krouet ar ger gant ar saoznegerien, p’o doa-int gwelet ar radio o tiorren ha tizhout ar bobl war skeul ur vro a-bezh.

Gerdarzh[kemmañ]

"Mass media" eo an termen kentañ, ma talvez mass kement ha « yoc'hadoù-tud » ha media kement ha liester medium, ur ger latin evit « araez », « doare ». Ne vez ket implijet kement-se ken al lavarenn en he fezh.

Ster[kemmañ]

Talvezout a ra ar ger evit ar moaienoù komunikañ-mañ :

Krouet eo bet ivez, e fin ar 20vet kantved, an termen « multi-media » evit lâred binviji gouest da zispakañ traoù eus meur a natur (skrid, son, skeudennoù).

Istor[kemmañ]

Ganet eo bet ar media er 20vet kantved, pa oa bet kavet posupl, diwar araokadennoù an teknikoù, kignañ titouroù dre :

  • moullañ war ur skeul vras (cf. ar moullerezh)
  • gwaskañ diskoù du ha CDioù memes mod
  • enrollañ sonioù gant bandennoù magnetik
  • tennañ filmoù sinema aes-tre
  • pellgomz (evit ober bruderezh, pe evit klask levezoniñ an dud)
  • kas ar vouezh, ar son, hag ar skeudennoù da viliadoù a dud dre ar radio, ar skinwel, an Internet.

Ret eo pouezañ war kavadenn an teknikoù elektronik e penn kentañ ar 20vet kantved : un doare bras int bet evit diorroadur ar radio hag ar skinwel, ha goude-se c'hoazh, evid niverelaat son, skrid ha skeudenn. An teknikoù niverelaat a zo bet implijet da gentañ evit ar pellgomz ha goude evit aar skinwel, ar skingomz (radio), ha evit lakaat an urzhiataerioù da gomz kenetreze koulz dre an orjalenn ha dre ar gwagennoù elektromagnetik.

Implij ar media e-barzh ar gevredigezh[kemmañ]

Postañ arc'hant e-barzh industriezh ar mediaoù a zegas un distro a heuilh ur plan linennek : gounidoù a vez diwar pep skouerenn gwerzhet : ar c'houstoù a-unanennoù a zigresk pa gresk ar c'hementadoù. Setu perak ez eus bet savet pinvidigezhioù ken bras gant meur a embregerezh media.

E kevredigezhioù demokratel e c'hall ar mediaoù bezañ tuet da servij ar bobl (en o zouesk an elektourien) evit titouriñ an dud war draoù en balañs e-barzh ar gevredigezh: oberioù ar gouarnamant, oberioù an embregerezhioù, traou da evezhiañ, a beb seurt all... Lod a zo chalet gant ar strishadurioù war ar mediaoù a weler muioc'h-muiañ, betek soñjal emañ, diwar ar fedoù-se, an demokratelezh en dañjer.